Spis treści

W dniu 19 lipca 1999 r. ks. arcybiskup dr Tadeusz Gocłowski był gościem Senatu naszej Akademii Medycznej. Rektor prof. Zdzisław Wajda w krótkim wystąpieniu powitał Arcybiskupa w progach Rektoratu, podziękował JE za udział w życiu Uczelni, za posługę duszpasterską, jaką niósł przez ostatnie lata, za słowa homilii, które dodawały otuchy, skłaniały do refleksji, pomagały w pokonywaniu codziennych trudności w pracy dla dobra chorych. Następnie dostojny gość z rąk Rektora otrzymał Medal Pamiątkowy gdańskiej Akademii Medycznej. Lampka wina zakończyła to miłe spotkanie.
Jego Ekscelencja
Metropolita Gdański
Ks. Arcybiskup dr Tadeusz Gocłowski
Ekscelencjo Księże Arcybiskupie,
W imieniu Senatu, całej społeczności akademickiej i własnym mam zaszczyt przekazać Jego Ekscelencji Medal Pamiątkowy Akademii Medycznej w Gdańsku.
Pragniemy również podziękować Jego Ekscelencji za wieloletnią posługę pasterską, za stałą obecność w życiu naszej Uczelni, za słowa kierowane do nas w pięknych i pouczających homiliach, które pomagają w naszej działalności, dla dobra nauczania, nauki, dla dobra chorego.
Z wyrazami głębokiego szacunku
i poważania
prof. Zdzisław Wajda
Rektor

Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej w ramach 10. edycji programu LIBRARIUS, którego celem jest poprawa bazy technicznej bibliotek naukowych, wyłoniła kolejnych laureatów. W rozstrzygniętej 16 lutego br. turze konkursu rozpatrywanych było 61 wniosków na łączną kwotę ponad 25 mln zł. Zarząd Fundacji przyznał subwencje 12 bibliotekom na łączną kwotę 1,6 mln zł.
Biblioteka Główna AMG otrzymała dotację w wysokości 150 tys. zł na dofinansowanie remontu i modernizację instalacji. Prace remontowe w pomieszczeniach Biblioteki rozpoczęto w sierpniu br.

Przedstawiamy wyniki analizy cytowań prac naukowych osób zatrudnionych w AMG wg Science Citation Index (SCI) za rok 1997. Analiza została przeprowadzona przez Bibliotekę Główną i Ośrodek Informacji Naukowo-Technicznej Politechniki Wrocławskiej.
W opracowaniu uwzględniono cytowania w czasopismach zamieszczonych na liście Filadelfijskiego Instytutu Informacji Naukowej. Niniejsza analiza bierze pod uwagę jedynie cytowania prac osób, które występują jako pierwsi autorzy publikacji i uwzględnia pracowników posiadających co najmniej stopień naukowy doktora.
Na liście cytowań znajduje się 97. pracowników AMG (w 1996 r. - 60 osób). Osoby te były łącznie cytowane 510 razy (w ub. roku 442 cytowań). W tej liczbie były 66 osoby z Wydziału Lekarskiego z łączną liczbą cytowań 285;
30 osób z Wydziału Farmaceutycznego z łączną liczbą cytowań 196 i 1 osoba zatrudniona w Międzyuczelnianym Wydziale Biotechnologii (na etacie AMG)
- 29 cytowań.
Poniżej lista osób, które uzyskały co najmniej 10 cytowań:

Informujemy, że z dniem 1 października 1999 roku rozpoczynamy działalność w zakresie implantologii stomatologicznej. Technika implantologii wg szwajcarskiej firmy Straumann.

W dniu 3 sierpnia 1999 r. zmarła
Zofia LITTWIN
długoletnia, emerytowana pracownica Katedry i Zakładu Chemii Ogólnej Akademii Medycznej w Gdańsku. Człowiek wielkiego serca, wyjątkowo sumienny, życzliwy, zawsze pogodny. Taka pozostanie w naszej pamięci.

W dniu 7 sierpnia 1999 r. zmarła
Jolanta KIERUL-KULIG
pracownik Katedry i Zakładu Farmakologii Akademii Medycznej w Gdańsku. Będziemy ją wspominać jako Człowieka posiadającego wiele ciepła i przyjaźni dla ludzi.

W dniu 30 czerwca 1999 r. w Krakowie odbyła się Konferencja Rektorów upływającej kadencji. Miejscem spotkania był Zamek Królewski na Wawelu. Na spotkaniu, poza rektorami akademii medycznych i rektorami elektami, obecni byli minister ZiOS wraz z delegacją oraz doradcy prezydenta RP ds. ochrony zdrowia.
Rano, o godz. 9.00, w Kaplicy Zygmuntowskiej uczestniczyliśmy we mszy św., celebrowanej przez metropolitę krakowskiego kardynała Franciszka Macharskiego. Po mszy i wspólnej fotografii z ks. Kardynałem na dziedzińcu Wawelu, udaliśmy się na obrady, które odbywały się na terenie Zamku.
Ustępujący przewodniczący Konferencji prof. Stanisław Konturek przedstawił sprawozdanie z trzyletniej działalności - 1996-1999. Rektorzy Konferencji z rąk przewodniczącego otrzymali bardzo pięknie przygotowane sprawozdanie z 15. obrad Konferencji, wzbogacone ładną ikonografią, list wyrażający podziękowanie za naszą działalność oraz medal świętej Jadwigi Królowej, upamiętniający 600-lecie odnowienia Akademii Krakowskiej. Jednocześnie minister F. Cegielska wręczyła ustępującym rektorom listy gratulacyjne z podziękowaniami za dotychczasową działalność.
Aktualną sytuację w ochronie zdrowia, w związku z dokonującymi się zmianami systemowymi, omówiła minister ZiOS Franciszka Cegielska. Głównym tematem dyskusji były sprawy związane z podległościami szpitali klinicznych i przekazanie uprawnień rektorom uczelni zgodnie z ustawą, co zostało ujęte w petycji podpisanej przez wszystkich uczestników Konferencji, przekazanej na ręce Pani Minister oraz przesłanej do wiadomości marszałków Sejmu i Senatu. Pełny tekst petycji ukazał się w poprzednim wydaniu Gazety AMG. Poruszono również problemy związane z działalnością kas chorych.
W dalszej części omówiono problemy związane z egzaminem państwowym. Sprawę LEP-u i stanowisko Komisji ds. Wyższego Szkolnictwa Medycznego Parlamentu Studentów RP przedstawił prof. Andrzej Lewiński. Konferencja Rektorów w głosowaniu, wyraziła swoją dezaprobatę motywując to zbyt krótkim czasem, jaki pozostał do wdrożenia tego egzaminu, popierając tym samym stanowisko Parlamentu Studentów RP. Na zakończenie prof. Maciej Gembicki omówił rolę Komisji Akredytacyjnych Uczelni Medycznych, które miałyby za zadanie, za ich zgodą i na ich prośbę, ocenić działalność wydziałów medycznych. Uczestnicy Konferencji po analizie projektu ustawy o szkolnictwie wyższym krytycznie ją ocenili, sugerując liczne poprawki.
Na zakończenie prof. Z. Wajda, zastępca przewodniczącego Konferencji w imieniu ustępujących rektorów złożył podziękowanie za trud, starania i prowadzenie Konferencji przez ostatnie 3 lata prof. S. Konturkowi, a mgr Zofii Cześnikiewicz, sekretarzowi Konferencji podziękowania za budzącą powszechne uznanie działalność organizacyjną. Na zakończenie rektorzy-elekci wybrali nowe władze Konferencji Rektorów Akademii Medycznych w Polsce: przewodniczącym został prof. Zbigniew Puchalski, zastępcą przewodniczącego - prof. Leszek Paradawski.
Obrady zakończyło spotkanie towarzyskie i obiad w Sali Rycerskiej restauracji Wierzynek.
prof. Zdzisław Wajda

Wystąpienie JM Rektora prof. Zdzisława Wajdy
Dostojni Gości,
Wysoki Senacie,
Panie, Panowie,
Wspólnota, społeczność naszej Alma Mater, naszej Akademii Medycznej obchodzi dziś szczególnie podniosłą uroczystość - uroczystość nadania tytułu doktora honoris causa prof. medycyny Ryszardowi Jerzemu Gryglewskiemu, profesorowi z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, kierownikowi Katedry Farmakologii, światowej sławy wybitnemu uczonemu, jednemu z najznakomitszych uczonych w kraju, twórcy krakowskiej szkoły farmakologii układu krążenia, znanej w całym świecie.
Tytuł ten nadajemy wielkiemu uczonemu, który dokonał odkryć o podstawowym znaczeniu dla biologii i medycyny. Większość z nich stanowi podstawy współczesnych poglądów na niektóre funkcje układu krążenia. Ważne odkrycia Profesora wyjaśniły między innymi niektóre podstawowe mechanizmy z zakresu krążenia i krzepnięcia krwi. Warto wspomnieć o badaniach eksperymentalnych rozpoczętych przed ponad 20 laty, uwieńczonych odkryciem przeciwzapalnego działania kortykoidów. Na podkreślenie zasługuje fakt, że wiele z odkryć Profesora znalazło zastosowanie w praktyce lekarskiej, w praktyce klinicznej. Profesor znany jest z dużej aktywności naukowo-badawczej.
Wyrazem uznania jego wielkich zasług dla nauki jest uhonorowanie wieloma nagrodami krajowymi i zagranicznymi, a także tytułem doktora honoris causa kilku uczelni w kraju i za granicą. Jest członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności oraz Akademii Europejskiej. Bierze czynny udział w pracach wielu towarzystw naukowych krajowych i zagranicznych. Profesor od wielu lat jest również związany z gdańską Akademią Medyczną, współpracując z zakładami naukowymi naszej Uczelni, służąc zawsze radą i swoją rozległą wiedzą.
Dzisiejszą uroczystość uświetnili dostojni goście, za co pięknie dziękuję. Słowa powitania kieruję do przedstawicieli władz Gdańska, do Ich Magnificencji Rektorów uczelni gdańskich. Witam członków korpusu dyplomatycznego. Witam przybyłych profesorów, Koleżanki i Kolegów, witam młodzież studencką, przyjaciół Profesora, a w tym gronie szczególnie gorąco prof. Andrzeja Szczeklika. Witam serdecznie żonę Profesora, Panią Teresę Gryglewską. Gorąco i serdecznie witam naszego Profesora. Witam wszystkich Państwa, tak licznie przybyłych na tę uroczystość.
Dostojni Goście,
Szanowni Państwo,
Koleżanki i Koledzy,
Wśród codziennej pracy są w życiu Uczelni dni podniosłe, dni uroczyste, wśród nich szczególne miejsce zajmuje dzisiejsza uroczystość nadania najwyższej godności akademickiej, tytułu doktora honoris causa. Czuję się prawdziwie zaszczycony i jest to dla mnie wielki honor prowadzić dzisiejszą uroczystość.
Jesteśmy dumni, że środowisko akademickie gdańskiej Akademii Medycznej, naszej Alma Mater dziś powiększa grono swoich doktorów honoris causa o tak dostojną postać wielkiego profesora, nauczyciela, uczonego.
Uniwersytet Jagielloński
Collegium Medicum
Katedra Farmakologii
Kraków, dnia 28.06.1999 r.
Pan
Prof. dr hab. Zdzisław Wajda
Jego Magnificencja Rektor
Akademii Medycznej w Gdańsku
Jego Magnificencjo,
Składam serdeczne podziękowania Panu Rektorowi osobiście, a także Senatowi Akademii Medycznej w Gdańsku za włączenie mnie do grona członków Wysokiej Rady Wydziału Lekarskiego, co poczytuję sobie za szczególny honor.
Przebieg tej podniosłej uroczystości był dla mnie tyle miły co wzruszający.
Dziękuję z całego serca. Z wyrazami głębokiego szacunku,
prof. dr hab. Ryszard J. Gryglewski
Jego Magnificencjo Rektorze,
Dostojny Nominacie,
Wielce Szanowni Goście,
Koledzy i Koleżanki
Jestem szczęśliwy i dumny, że u schyłku mojej kariery akademickiej przypadł mi dzisiaj w udziale ogromny zaszczyt promowania profesora Ryszarda Gryglewskiego na honorowego członka naszej akademickiej społeczności. Stoję przed Państwem wzruszony i pełen radości, a zarazem pełen niepokoju i zakłopotania, mam bowiem w kilkunastu minutach przedstawić sylwetkę prof. Ryszarda Gryglewskiego, wielkiego uczonego, dla którego nauką prawdziwą nie jest wykorzystywanie wiedzy zastanej, ale jej ciągłe poszerzanie i zgłębianie.
Profesor Ryszard Gryglewski urodził się przed wojną, dzieciństwo swoje spędził w Wilnie. Sądzę, że w jego rozbudzonym i żywym umyśle atmosfera pielęgnowania cnót obywatelskich i głębokiego patriotyzmu właściwa tamtym czasom i tamtemu miastu wyryła trwałe piętno w jego charakterze, co nie pozostało bez wpływu na jego postawę i wartości, którym do dzisiaj jest wierny. Odkrywam je u niego, gdy nasze rozmowy "przenoszą się na drugi brzeg Niemna". I chciałoby się teraz zanucić "Za Niemen, za Niemen, a po cóż za Niemen, czy kraj tam piękniejszy...".
Nie przyjechawszy po wojnie z Wilna do Gdańska, jak uczyniła to większość wilniuków, a wśród nich nauczyciele naszej Uczelni, osiadł wraz z mamą w Krakowie, bo ojcem wcześniej bezpowrotnie zaopiekowali się sowieci. Mając 23 lata ukończył z wyróżnieniem Wydział Lekarski w AM w Krakowie. W niespełna dwa lata później obronił pracę doktorską. W wieku 32 lat habilitował się, a zaraz potem został kierownikiem Katedry Farmakologii, którą to funkcję piastuje do chwili obecnej. Jego mistrzem i nauczycielem w owym czasie był wybitny farmakolog polski - prof. Janusz Supniewski, któremu Gryglewski wiele zawdzięcza.
Po roku od momentu objęcia kierownictwa Katedry prof. R. Gryglewski ogłasza bardzo ciekawą pracę, w której opisał nowy, dotychczas nieznany, nieenzymatyczny mechanizm dla fibrynolitycznego działania niesterydowych leków przeciwzapalnych. Zaraz potem opublikował serię prac dotyczących mechanizmu działania beta adrenomimetyków, wykazując rozszczepienie funkcji metabolicznych od inotropowych w sercu. A w niedługim czasie daje doświadczalne dowody na to, iż tajemnicza, na krótko pojawiająca się substancja nazywana "Rabbit Aorta Contracting Substance" jest metabolitem kwasu arachidonowego, czym utorował drogę dla odkrycia w dwa lata później tromboksanu A2 przez B. Samuelssona - laureata Nagrody Nobla. W latach 1974-1977 R. Gryglewski żyje zgodnie z tezą "nie ma na to czasu, aby tracić czas".
W 1975 r. spostrzegł, iż glukokortykosteroidy hamują uwalnianie kwasu arachidonowego z błon fosfolipidów, co dało podstawę R. Flowerowi w dwa lata później do odkrycia lipokortyn. Ogłosił wkrótce hipotezę i dostarczył dowodów na jej słuszność, iż częste napady astmy oskrzelowej, na które cierpi 10% astmatyków, spowodowane są zahamowaniem aktywności cyklooksygenazy przez aspirynę i inne niesterydowe leki przeciwzapalne. W 1976 r. odkrył prostacyklinę w laboratorium Johna Vane'a - laureata Nagrody Nobla. W tym czasie Vane skupił wokół siebie plejadę niezwykle zdolnych młodych ludzi z całego świata. Spośród nich wszystkich Ryszard Gryglewski był i pozostał najwyżej przez Vane'a cenionym człowiekiem nauki. W serii błyskotliwych i świetnie opublikowanych prac R. Gryglewski wyjaśnił mechanizmy uwalniania prostacykliny ze śródbłonka tętnic, opisał jej właściwości biologiczne i działanie na ustrój ludzki, wstrzykując ją samemu sobie, a następnie wprowadził ją do terapii chorób tętnic. W rok później wykrył pierwszy selektywny inhibitor tromboksanów.
Odkrycia prof. Gryglewskiego zmieniły nasz sposób patrzenia na miażdżycę tętnic i zaowocowały nowymi sposobami leczenia farmakologicznego. To prof. Gryglewski przed z górą 20 laty zapoczątkował badania doświadczalne i kliniczne nad ochronnym działaniem zmiataczy wolnych rodników tlenowych w miażdżycy tętnic. Prace te wyzwoliły lawinę badań nad udziałem tych rodników w patobiochemii komórkowej. Jedną z najbardziej nośnych koncepcji Gryglewskiego, zasadzającej się na równowadze pomiędzy prostacykliną a tromboksanem, uzupełniona o rolę tlenku azotu i wzajemne oddziaływanie na siebie płytek krwi i śródbłonka wywarła ogromny wpływ otwierając nowe horyzonty w badaniach nad patogenezą miażdżycy i na poszukiwania nowych możliwości jej zapobiegania i leczenia.
Cecha wyróżniająca prace prof. Ryszarda Gryglewskiego to sprzężenie badań podstawowych z wynikającymi z nich implikacjami praktycznymi. Ta niezwykła zdolność łączenia obu dziedzin znajduje swój wyraz w całokształcie jego działalności i jest odbiciem niezwykłości jego umysłu o silnym instynkcie naukowym, cechującego się niebywałą chwytnością, dociekliwością i stanem wyostrzenia.
Działanie odkrywcze w nauce to nieustająca pogoń za umykającym horyzontem. Gryglewski należy do tych nielicznych, którzy ten horyzont ciągle i skutecznie poszerzają. Co więcej, poszerzywszy go podąża dalej. Bowiem, w chwili odkrycia, gdy nie dąży się do następnego - praca naukowa ustaje. Ale nie w przypadku prof. Gryglewskiego. W ostatnich trzech latach odkrył, iż stosowane ostatnio w klinice leki przeciwpłytkowe, m.in. klopidogrel wywierają silne działanie fibrynolityczne w mechanizmie zależnym od śródbłonka tętnic. Odkrycie to było niezwykle zaskakujące, zresztą jak większość dokonanych przez niego.
Wydaje się, że z naprawdę wielkich posiada on tylko jednego konkurenta - czas. Niezwykle trafną, głęboką i piękną cechę osobowości Gryglewskiego podał jego przyjaciel, prof. Andrzej Szczeklik. Napisał on: Tym jednak, co podziwiam u niego najbardziej, co porusza mnie zawsze z tą samą siłą przez 30 lat naszej przyjaźni, jest wyjątkowa umiejętność kojarzenia spraw z pozoru od siebie odległych, znajdywanie więzi między zjawiskami zdawałoby się oddalonymi o lata świetlne, ta nadzwyczajna zdolność metaforycznego kojarzenia - w jednym błysku myśli, to wszystko co sprawia, iż świat zaczyna wibrować, a nauka staje się bliższa poezji. Bo nauka ma wiele z poezji, w słowie chce zawrzeć i wyrazić tajemnicę życia.
Pozwól, Drogi Nominacie, że przeczytam dwa króciutkie wiersze mojego ulubionego poety, Kazimierza Wierzyńskiego, z którym miałem przyjemność i zaszczyt mieszkać pod jednym dachem przed 40 laty.
"Badania lekarskie"
Wysłuchali je, opukali je:
Dobrze się trzyma, zdrowo.
Zapomniałem spytać się tylko
Które z nich, serce czy słowo.
Prześwietlili je, uziemili je
Ściegiem na kardiogramie,
Choć przecież lata, wysoko lata
I prawdę mówi, nie kłamie.
Szpiegowali je, osaczali je
Na swym medycznym tropie,
Z wszystkich sekretów obnażali
Drżące na fluoroskopie.
I po co mi to? Czy który z nich wie
Kiedy mnie tu uśmiercą?
Jeśli mi słowo bić przestanie,
Co mi po sercu.
"Medycyna"
Andrzejowi Bobkowskiemu
Tu jest szpital i medycyna,
Cicho, spokój, lekarstwa;
A tam - słyszysz?
Mój demon, wiatr,
Liście zrywać zaczyna
I deszcze w okno parska.
Tu wiedza, powaga, dieta,
Kalorie w każdej obliczone pożywce
I śliczne pielęgniarki w czepkach
na głowie,
A tam jest wszystko co ma się stać:
Łaska boska i skrzypce,
Jak się mówiło w Krakowie.
Wielce Szanowny Panie Profesorze,
Twoje wielkie odkrycia naukowe, które wniosły ogromny wkład w rozwój biologii i medycyny, Twoje zasługi dydaktyczne i wychowawcze, Twoje wyjątkowe cechy charakteru i osobowości przyniosły Ci uznania i wyróżnienia w wielu uniwersytetach. Dziś również Akademia Medyczna w Gdańsku, z którą od dawna jesteś związany, obdarza Ciebie i tę cząstkę Polski, którą w sobie nosisz, najwyższym swoim wyróżnieniem - doktoratem honoris causa.

5 Program Ramowy Badań
(5th Framework Programme 1998-2002)
Dział Współpracy z Zagranicą informuje, że w związku z przyjęciem Polski do 5. Programu Ramowego Badań, Rozwoju Technicznego i Prezentacji Uniii Europejskiej i dla ułatwienia wdrażania się w ten Program oraz w celu możliwości uzyskiwania jak najlepszej i pełnej informacji o Programie zostały uruchomione:


Z dniem 1 sierpnia br. nastąpiła zmiana operatora systemu informatycznego AMG. Wygasła umowa z LSI SQLab sp. z o.o. i została podpisana umowa z firmą, która wygrała przetarg na obsługę informatyczną AMG. Zwycięzcą został Apexim S.A. Oddział Wybrzeże, jedna z największych polskich firm integrujących systemy informatyczne, notowana na Giełdzie. Klientami Apeximu są firmy z sektora przemysłu, bankowości oraz firmy zagraniczne (m.in. K.G.H.M., NBP, PKO S.A., TP S.A., Leviss Strauss, Macro Cash and Carry). Od kilku lat firma zajmuje się wdrażaniem kompleksowych systemów informatycznych przeznaczonych dla służby zdrowia. Na terenie Akademii firma zaistniała w ubiegłym roku wygrywając przetarg na Komputerowy System do Obsługi Laboratorium na Wydziale Biochemii. Mamy więc nadzieję, że doświadczenia Akademii ze współpracy będą równie pozytywne jak pozostałych kontrahentów.
Zgodnie z zawartym kontraktem zakres działania firmy Apexim będzie obejmował następujące zagadnienia:
- administrowanie akademicką siecią komputerową i teleinformatyczną (w tym zakładanie pracownikom AMG kont na serwerach),
- pomoc przy konfigurowaniu programów komunikacyjnych i przeglądarek internetowych dla wszystkich pracowników AMG (podłączenie do internetu),
- stała obsługa serwisowa budynków Rektoratu i Dziekanatu Wydziału Farmaceutycznego, w ramach której firma dokonuje drobnych napraw i przeglądu sprzętu komputerowego, aktualizacji oprogramowania aplikacyjnego zainstalowanego na potrzeby administracji AMG, reinstalacji oprogramowania w przypadku uszkodzenia systemów na PC-tach, kontroli antywirusowej.
Z powodu braku możliwości finansowych kontrakt zawarty z firmą Apexim nie obejmuje obsługi sprzętu komputerowego użytkowanego w katedrach, klinikach oraz instytutach AMG. Wszystkie jednostki spoza administracji AMG mogą zawierać, w miarę swoich możliwości stałe umowy serwisowe z firmami komputerowymi świadczącymi tego typu usługi. Apexim S.A. Oddział Wybrzeże wyraża chęć stałego serwisowania wszystkich urządzeń komputerowych i jest otwarty na wszelkie propozycje.
W dalszym ciągu można wystawiać zlecenia do Działu Aparatury na wykonanie pojedynczych usług kierując je do realizacji przez Centrum Komputerowe AMG. W tym celu wystarczy pobrać i wypełnić formularz zgłoszeniowy dostępny w Dziale Aparatury.
Zasady korzystania i instalowania licencji zbiorczych oraz wykaz jednostek posiadających licencję zbiorczą na oprogramowanie Statistica i Statistica SIS przedstawiono w tabelach. W razie wątpliwości prosimy kontaktować się z głównym specjalistą ds. informatyzacji AMG.
| Użytkownicy licencji zbiorczej przedłużanej corocznie (25 -stanowisk) | ||
| Lp. | Użytkownik | Ilość licencji |
| 1. | Samodzielna Pracownia Embriologii | 1 |
| 2. | Zakład Medycyny Rodzinnej | 1 |
| 3. | Instytut Medycyny Społecznej (prof. L. Zaborski) | 2 |
| 4. | Katedra i Zakład Medycyny Sądowej | 1 |
| 5. | Katedra i Zakład Rehabilitacji (dr D. Wieczorek) | 1 |
| 6. | Międzyuczelniany Wydział Biotechnologii (prof. S. Żołnierowicz) | 1 |
| 7. | Klinika Nadciśnienia Tętniczego i Diabetologii (dr M. Winnicki) | 1 |
| 8. | Zakład Immunopatologii (prof. J. Stępiński) | 1 |
| 9. | Zakład Immunologii | 2 |
| 10. | Zakład Diagnostyki Chorób Serca i Naczyń (dr A. Kubasik) | 1 |
| 11. | Katedra i Zakład Chemii Nieorganicznej (dr K. Kobyłczyk) | 1 |
| 12. | Katedra i Zakład Biochemii ( dr Z. Kochan) | 3 |
| 13. | II Klinika Chorób Serca | 1 |
| 14. | Klinika Onkologii i Radioterapii | 1 |
| 15. | I Klinika Chorób Wewnętrznych i Ostrych Zatruć | 1 |
| 16. | Klinika Kardiochirurgii (dr M. Brzeziński) | 1 |
| 17. | Zakład Histologii | 2 |
| 18. | I Klinika Chorób Psychicznych | 2 |
| 19. | Katedra i Zakład Chemii Farmaceutycznej (prof. H. Lamparczyk) | 1 |
Razem: | 25 | |
| Licencje jednostanowiskowe zakupione przez kliniki i zakłady: | ||
| 1. | Zakład Rentgenodiagnostyki | 1 |
| 2. | Zakład Stomatologii Dziecięcej | 1 |
| 3. | Katedra i Zakład Biologii i Genetyki (v. 5.1 Pl) | 1 |
| 4. | I Klinika Chorób Serca (v.5.1 do Win 95) | 1 |
| 5. | Klinika Neurochirurgii | 1 |
| 6. | Klinika Chorób Nerek | 1 |
| 7. | Katedra i Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii | 1 |
Razem: | 7 | |
| Jednostki zainteresowane użytkowaniem programu Statistica | ||
| 1. | Zakład Anatomii i Neurobiologii | 3 |
| 2. | Zakład Toksykologii | 3 |
| 3. | Zakład Higieny i Epidemiologii | 4 |
| Lp. | Nazwa programu | Rodzaj licencji | Przybliżony koszt dla 1 stanowiska | Min. ilość licencji możliwa do kupienia | Ostateczna data powtórzenia zamówienia | Uwagi |
| 1. | Statistica+SIS | Edukacyjna na 25 stanowisk | 100$ (389 zł)+100$ (389 zł) | 1 | czerwiec 2000 | Wersja instalacyjna CD ROM do wypożyczenia w pok. 312 Rektoratu (tel. 10-50) |
| 2. | MkS_Vir | Edukacyjna wielostanowiskowa | 100 zł | 1 | maj 2000 | Wersja instalacyjna do pobrania w pok. 312 Rektoratu (tel. 10-50) |
| 3. | MS Office Proffessional 97 | MOLP Edukacyjna | 100$ (389 zł) | 1 | 01.10.2000 | Można instalować z dowolnej legalnie zakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM |
| 4. | MS Office Standard 97 | MOLP Edukacyjna | 100$ (389 zł) | 1 | 01.10.2000 | Można instalować z dowolnej legalnie zakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM |
| 5. | MS Word 97 Polish | MOLP Edukacyjna | 62$ (246 zł) | 1 | 01.10.2000 | Można instalować z dowolnej legalnie zakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM |
| 6. | MS Excel 97 Polish | MOLP Edukacyjna | 62$ (246 zł) | 1 | 01.10.2000 | Można instalować z dowolnej legalniezakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM |
| 7. | Windows 95 | MOLP Edukacyjna | 1 | 01.10.1999 | Można instalować z dowolnej legalnie zakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM | |
| 8. | Windows NT 4.0 Server | MOLP Edukacyjna | 1 | 01.10.2000 | ||
| 9. | Windows NT 4.0 Client | MOLP Edukacyjna | 1 | 01.10.2000 | Można instalować z dowolnej legalnie zakupionej przez AMG wersji oryginalnej CD ROM |

... ludzie mali
Dwie są cechy ludzi małych:
niezdolność do entuzjazmu w sprawach dobrych,
i niezdolność do oburzenia na zło, niesprawiedliwość i nieprawdę.
Witold Doroszewski (1899-1976),
językoznawca Uniwersytetu Warszawskiego i Berlińskiego, członek PAN
Wyboru myśli dokonał prof. Romuald Sztaba

Dr Walerian K., rentgenolog i ftyzjatra był wielbicielem płci przeciwnej i przechodząc obok pielęgniarki czy laborantki nie omieszkał dać temu wyraz: a to przytulił się, a to objął wpół, cmoknął w skroń czy w czółko... Jedna z obdarzonych tymi karesami osóbka, nie odznaczająca się specjalną urodą, a przy tym bardzo szczupła, zareagowała w te słowa:
.... że też Pan Doktor nikomu nie daruje, nawet mnie, choć ja taka "skóra i kości"...
Na to doktor odpowiedział pięknym wileńskim akcentem:
... Stary pies to i kości poobgryzać lubi....
Prof. Tadeusz Bilikiewicz, psychiatra i historyk medycyny egzaminował doktorantów z tej drugiej uprawianej przez siebie z umiłowaniem dyscypliny. Było to jeszcze przed przywróceniem nauczania studentów tego przedmiotu. Pytania egzaminacyjne dostosowywał do prezentowanej przez doktoranta specjalności. Kiedyś, po przeegzaminowaniu dwóch chirurgów z zadowoleniem przyjął trzeciego delikwenta, który reprezentował nauki neurologiczne.
... No, nareszcie możemy porozmawiać o ważnym układzie; cały czas tylko "bebechy" i "bebechy"...
Prof. Tadeusz Pawlas - organizator i pierwszy kierownik Katedry i Kliniki Chorób Skórnych i Wenerycznych oraz jeden ze współtwórców Uczelni, prowadził rozległą praktykę prywatną, głównie w związku z dużym rozpowszechnieniem w tym okresie chorób wenerycznych. Niektórzy wspominają, że pacjenci oczekiwali w kolejce sięgającej od wejścia do PSK nr 1 (w pobliżu którego mieszkał w jednej z willi) aż do budynku obecnej administracji Akademii. Ale zajmował się również pełnym zakresem chorób skórnych. Jednemu z pacjentów, który zgłosił się po lek na łysienie zapisał złożoną miksturę do wcierania w skórę.
Czy to aby na pewno pomoże? - zapytał stroskany pacjent.
Na pewno, po to ją Panu ordynuję - odpowiedział profesor.
Po chwili namysłu pacjent zapytał: .... to dlaczego Pan Profesor nie zastosował jej sobie samemu? (Profesor prezentował okazałą łysinę) ...hm, po prostu zbyt późno odkryłem tę kompozycję...
Prof. Wojciech G., ginekolog, znany z zamiłowania do szybkich i klasowych samochodów był również koneserem trunków. Kiedyś prowadził zbyt szybko swój pojazd na trasie Gdańsk-Gdynia i patrol drogówki próbował go bez skutku dogonić archaicznym samochodem warszawa 203. Bezradni milicjanci wezwali radiotelefonem kolegów z Gdyni, którzy zatrzymali niesfornego kierowcę. Przy sprawdzeniu dokumentów wydało się z kim mają do czynienia, a przy tym zapachniało lekko sympatycznym (zwłaszcza dla męskiego powonienia) aromatem.
... jak to - to Pan Profesor uraczył się wódeczką zanim zasiadł za kierownicą?
....koniaczkiem, gówniarzu, koniaczkiem... - brzmiała odpowiedź
Zebrał B.I.L.

Prof. Roman Kaliszan został powołany na stanowisko konsultanta krajowego w dziedzinie analityki farmaceutycznej, od dnia 2 sierpnia 1999 r. na okres 4 lat.

Prof. Jacek Jassem został wybrany na członka Rady Naukowej Centrum Onkologii Instytutu im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie na kadencję 1999-2003.

W dniu 5 lipca 1999 r., po rocznym remoncie, nastąpiło uroczyste otwarcie zmodernizowanej Kliniki Chirurgii Klatki Piersiowej. Uroczystość tę zaszczycił swoją obecnością metropolita gdański, ks. abp Tadeusz Gocłowski, który powiedział m.in.: Jeśli do twórczej pracy dołączymy jeszcze Boże Błogosławieństwo, to wówczas dla nas, Polaków o określonej tożsamości, jest to jakaś większa pewność, że będziemy mogli jeszcze lepiej spełniać swoje obowiązki jako ci, którzy stoją na straży człowieka cierpiącego, wnosząc nadzieję ludzką dotyczącą polepszenia zdrowia, powrotu do pełnej aktywności.
Symboliczną wstęgę wspólnie przecięli: rektor prof. Zdzisław Wajda, dyrektor SPSK nr 1 dr Marek Wyszczelski i kierownik Kliniki prof. Jan Skokowski.
Kierownik Kliniki powitał władze Uczelni, kierownictwo Szpitala, byłego kierownika prof. dr h. c. Zbigniewa Paplińskiego i wieloletniego, zasłużonego pracownika Kliniki dr. Stanisława Wrzołka oraz gości, a wśród nich dyrektora Departamentu Zdrowia Urzędu Marszałkowskiego dr. Jerzego Karpińskiego i lekarza wojewódzkiego dr. Macieja Merkisza.
Klinika Chirurgii Klatki Piersiowej, której pierwszym kierownikiem a zarazem dyrektorem Instytutu Chirurgii był prof. Stanisław Mlekodaj, rozpoczęła działalność 1.02.1970 r., a więc prawie 30 lat temu i dziś kontynuuje działalność i tradycję Oddziału Torakochirurgicznego II Kliniki Chirurgicznej. W ośrodku gdańskim dokładnie 50 lat temu rozpoczęto leczenie chirurgiczne chorych na raka płuca. Uczestnikom spotkania w "kąciku historycznym" udostępniono historie choroby 4 pacjentów z 1949 r., którym wycięto płuco. Pierwsza tego rodzaju operacja z powodu raka była wykonana 11.04.1949 r. Operował prof. K. Dębicki, asystowali dr Magiera i dr Schleifer, a znieczulał dr Bronikowski.
Dużo trudu kosztował pionierski okres i następne lata pracy, w czasie których wyszkolono personel w prowadzeniu trudnych torakochirurgicznych chorych, przede wszystkim na raka płuca. Spełniły się wieloletnie oczekiwania zespołu torakochirurgicznego, władz Uczelni i Szpitala. Obecnie Klinika została zmodernizowana i są już warunki do godnej pracy i leczenia chorych, mimo braku pełnego wyposażenia.
Kierownik Kliniki skierował do dyrekcji Szpitala słowa podziękowania za wygospodarowanie pieniędzy i organizację generalnego remontu, w czasie którego gruntownie zmodernizowano Klinikę: wymieniono instalację, stolarkę okienną i drzwi, podłogi, dach; wydzielono: sale pooperacyjne z klimatyzacją, sale zabiegowe: czystą i brudną, gabinet bronchoskopowy z digestorium, funkcjonalny węzeł sanitarny.
W okresie rocznego remontu kapitalnego, mimo trudnych warunków pracy, działalność torakochirurgiczna była prowadzona dzięki pomocy innych klinik. Serdeczne wyrazy wdzięczności zostały skierowane do kierowników i zespołów Szpitala, szczególnie Kliniki Anestezjologii i Intensywnej Terapii, I Kliniki Chirurgii, Kliniki Chirurgii Plastycznej i Leczenia Oparzeń oraz Kliniki Chorób Płuc i Gruźlicy oraz słowa uznania i podziękowania do personelu Kliniki Chirurgii Klatki Piersiowej za dotychczasową pracę w bardzo trudnych warunkach.
JM Rektor wyraził zadowolenie z zakończenia robót modernizacyjnych Kliniki. Podkreślił: Cieszy nas też to, że Koledzy innych Klinik pomagali w czasie trwania remontu, co umożliwiło hospitalizację i operowanie chorych. Za to wszystko i wszystkim Rektor wyraził podziękowania oraz nadzieję, że pozostałe problemy, a zwłaszcza ten, w jaki sposób zorganizować pieniądze na wyposażenie w aparaturę monitorującą, zostaną pomyślnie rozwiązane.
Były pacjent, Jerzy Wójcik, powiedział: Jestem niezmiernie wdzięczny, że mogę uczestniczyć w otwarciu odnowionej Kliniki, ponieważ pamiętam ją sprzed 6 laty i wtedy były naprawdę trudne warunki. Żyję z wyciętym płucem dzięki Wam, serdecznie dziękuję i składam skromny upominek - trzy zegary - symbol wymiaru czasu i długości życia.
Zmodernizowana Klinika Chirurgii Klatki Piersiowej daje szansę dalszego rozwoju gdańskiego ośrodka torakochirurgicznego oraz nadzieję na poprawę komfortu pobytu i leczenia chorych.
prof. Jan Skokowski

W dniu 27.07.1999 r. w Zakładzie Rentgenodiagnostyki AMG miało miejsce otwarcie Pracowni Wysokopolowego Rezonansu Magnetycznego. W uroczystości wzięli udział: rektor AMG, prof. Zdzisław Wajda, metropolita gdański, ks. abp Tadeusz Gocłowski, przedstawiciel MZiOS, dyrektor Departamentu Techniki Medycznej i Inwestycji Andrzej Madej, dyrektor AMG dr Sławomir Bautembach, władze SPSK 1 i Zakładu Rentgenodiagnostyki, dziennikarze oraz zaproszeni goście (senatorowie i członkowie Rady Wydziału AMG, kierownicy katedr, klinik i zakładów AMG, pracownicy Zakładu Rentgenodiagnostyki i sympatycy radiologii).
Gości powitał JM Rektor, a o szczegółach technicznych nowej inwestycji mówił kierownik Zakładu dr hab. med. M. Studniarek:
1. Zakład posiada jeden tomograf magnetyczno-rezonansowy z polem magnetycznym o indukcji 0,5 T. Jest to jeden z dwóch aparatów pracujących w woj. pomorskim.
2. Posiadany aparat wykonał w 1998 r. ponad 3.600 badań, głównie głowy i kręgosłupa.
3. Nowo instalowany tomograf posiada pole magnetyczne o indukcji 1,5 T, dzięki któremu możliwe będzie wykonanie rocznie ok. 6.000 badań analogicznych do ww.
Silniejsze pole pozwala na:
- znaczne skrócenie czasu badania klasycznego,
- wyraźne rozszerzenie zakresu badań rezonansowych,
- zagwarantowanie ciągłości dostępu badań MR dla mieszkańców woj. pomorskiego,
- uruchomienie w nieodległej przyszłości badań spektroskopowych (niedostępnych obecnie w woj. pomorskim).
Po przecięciu wstęgi ks. abp Tadeusz Gocłowski poświęcił Pracownię i wygłosił krótkie przemówienie o znaczeniu postępu technicznego dla indywidualnego człowieka w kontekście problemów zdrowotnych. Zaproszeni goście zwiedzili Pracownię i obejrzeli prezentację aparatury, a następnie wznieśli toast za pomyślne funkcjonowanie aparatury oddawanej do użytku.
Udzielono licznych wywiadów. Pogoda dopisała. Uczelnia zyskała wyposażenie o potencjalnie dużym znaczeniu zarówno dla swej aktywności naukowej, jak i dydaktycznej oraz usługowej.
prof. Michał Studniarek

Na posiedzeniu sekcji w dniu 22.06 br. omówiono:

Konkurs Le Mot d'Or (Złote Słowo), organizowany od kilku lat w Polsce przez Ambasadę Francji w Warszawie ma zasięg ogólnoświatowy i jest przeznaczony głównie dla uczących się języka francuskiego w zakresie biznesu (ekonomia, handel i zarządzanie). Do tegorocznego konkursu, który odbył się 18 marca, nasi studenci przystąpili już po raz piąty. Eliminacje uczelniane przeprowadziła mgr Bożena Jakimczyk, wykładowca języka francuskiego naszego Studium. W tym roku akademickim postanowiło sprawdzić stopień opanowania języka francuskiego 23 studentów naszej Uczelni (I Lek. - 2, II Lek. - 4, II Stom. - 10, IV Stom. - 2, III Farm. - 2, IV Farm. - 3).
Uroczyste spotkanie z laureatami tegorocznej edycji turnieju odbyło się tradycyjnie w Ambasadzie Francji w Warszawie.
mgr Zdzisław Jaroszewicz

31.08.1999
Po raz pierwszy funkcje kierownicze objęli:
dr hab. n. med. Tadeusz Pawełczyk, prof. nzw. - od 20.07.1999 r. do 19.07.2002 r., kierownik Zakładu Medycyny Molekularnej Katedry Biochemii Klinicznej,
dr hab. n. med. Józef Zienkiewicz - od 20.07.1999 r. do 19.07.2002 r., kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Szczękowo-Twarzowej
Stopień naukowy doktora
habilitowanego uzyskali:

31.08.1999
Jubileusz długoletniej pracy w SPSK nr 1 obchodzili:
Informacja o stanie konta Funduszu Świadczeń Socjalnych emerytów i rencistów AMG
Wysokość odpisu na Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych (emeryci/renciści) - przyjętego przez Senat 21.06.1999 r. - wynosi 93.000 zł (dziewięćdziesiąt trzy tysiące). Zgodnie z obowiązującym w AMG regulaminem tworzenia Funduszu odpis ten winien wynosić ponad 200 tys. zł. Władze administracyjne naszej Uczelni tłumaczą ograniczenie na ten cel odpisu napiętą sytuacją finansową.
Do podanej wyżej kwoty (93 tys. zł) należy doliczyć 16.064 zł (wg informacji kwestury - tylko 13.193,58 zł) - niewykorzystany odpis z 1998 r.
Według otrzymanej z działu Socjalnego AMG informacji, do 27 lipca br. zostały poniesione wydatki (w zł):
Informacje dla pracowników AMG przechodzących na emeryturę lub rentę
Przypominamy, że przy AMG działa od 22.01.1998 r., z upoważnienia JM Rektora, Klub Seniora zrzeszający wszystkich byłych pracowników Uczelni. W ramach działalności istnieje możliwość korzystania z pomocy medycznej w Społecznej Poradni Zdrowia, w której koleżeńską pomoc niosą najlepsi specjaliści naszej Uczelni.
Osoby znajdujące się w trudnej sytuacji życiowej, rodzinnej czy materialnej mogą liczyć na pomoc w formie:
- zapomogi bezzwrotnej lub losowej (zał. 5),
- pożyczki mieszkaniowej (zał. 6).
Ponadto mogą ubiegać się o refundację wczasów (zał. 2), a także korzystać:
- z dofinansowania ryczałtowego do tzw. wczasów pod gruszą (zał. 3),
- z dofinansowania wypoczynku dla dzieci i młodzieży, będących na
utrzymaniu emerytów i rencistów (zał. 4),
- z dopłat do biletów na imprezy kulturalno-rozrywkowe, opery, itp.
- z dopłat do wycieczek (krajoznawcze, grzybobranie),
- ze spotkań okolicznościowych (opłatkowe, wielkanocne itp.),
- z ćwiczeń rehabilitacyjnych prowadzonych przez dr Martę Kłosowską, na terenie Wydz. Farmaceutycznego.
Przewidujemy:
- nagrody jubileuszowe dla osób, które osiągnęły wiek 75, 80, 85 i więcej,
- okresowe, okolicznościowe bony żywnościowe.
Członkowie Klubu mogą brać udział w spotkaniach oświatowych (referaty, wykłady, odczyty).
Zapraszamy w nasze szeregi i do współpracy w ramach Klubu, a także do dzielenia się ze swoimi doświadczeniami, ciekawymi przemyśleniami, spostrzeżeniami itp. Kontakt w ramach dyżurów w każdy wtorek, w godz. 11-13 w salce przy Dziale Socjalnym. Wszelkich informacji udziela Dział Socjalny AMG (Barbara Lubieniecka, tel. 349-10-14).
Uwaga: dokładne informacje dotyczące świadczeń socjalnych są zawarte w regulaminie tworzenia i gospodarowania zakładowym funduszem świadczeń socjalnych w AMG z dnia 27.04.1998 r. Wymienione załączniki zawarte są w powyższym regulaminie.
Przewodniczący Klubu Seniora
prof. Józef Terlecki

W sprawie szpitali klinicznych
Warszawa, dnia 7.07.1999 r.
Szanowny Pan
Prof. dr hab. Zdzisław Wajda
Rektor Akademii Medycznej w Gdańsku
Szanowny Panie Rektorze,
Uprzejmie informuję, że Kancelaria Prezesa Rady Ministrów przekazała mi tekst Uchwały Senatu Akademii Medycznej w Gdańsku z dnia 17.05.1999 r.
Na wstępie pragnę zapewnić, że jakkolwiek przyjęte w ramach reformy systemu ochrony zdrowia zasady sprawiły, iż na plan pierwszy w szpitalach klinicznych wysunęła się działalność usługowa w zakresie świadczeń leczniczych, nie oznacza to, iż uczelnie medyczne będą miały trudności w realizowaniu działalności naukowej i dydaktycznej.
Interesy zainteresowanych stron są bowiem możliwe do uregulowania i zabezpieczenia poprzez zawarcie stosownych umów, zabezpieczających prawa i obowiązki stron, zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym, w tym dotyczących stosunków własnościowych.
Można nawet postawić tezę, iż nowe relacje pomiędzy szpitalami klinicznymi a uczelniami medycznymi będą stymulujące. Szpitale ubiegać się bowiem będą o zachowanie pozycji, jaka kojarzy się z placówkami pełniącymi funkcje naukowe i dydaktyczne. Natomiast zmiana systemu zarządzania w sferze świadczeń zdrowotnych nie powinna mieć wpływu na realizację statutowych zadań uczelni w sferze nauki i dydaktyki.
Zważywszy, iż w chwili obecnej proces nowego modelu funkcjonowania szpitali klinicznych i uczelni, jako odrębnych podmiotów prawa jest w fazie wstępnej i wymaga dokonania oceny, natychmiastowa realizacja postanowień ustawy dotyczących przekazania uprawnień organu założycielskiego uczelniom medycznym byłaby przedwczesna.
Potwierdza to zapis ustawowy, który nie precyzuje terminu dokonania omawianych czynności formalno-prawnych. Nie można więc mówić o niedopełnieniu przez ministra ustawowego obowiązku.
Mogę zapewnić, że wszelkie poczynania w tym przedmiocie są pod stałym nadzorem kierowanego przeze mnie urzędu tak, aby można było na bieżąco wprowadzać zmiany, które pozwolą na osiągnięcie optymalnych rozwiązań docelowych.
Z poważaniem
Franciszka Cegielska
minister MZiOS
* * *
Piła 10.07.1999 r.
Interpelacja poselska
skierowana do ministra ZiOS w sprawie realizacji ustawy z dn. 10 grudnia 1998 r. o Zakładach Opieki Zdrowotnej, w części dotyczącej przekazania uprawnień organu założycielskiego względem szpitali klinicznych rektorom uczelni medycznych.
Mając na uwadze stanowiska, jakie zostały wyrażone przez Konferencję Rektorów Akademii Medycznych w Polsce oraz Stowarzyszenie Dyrektorów Szpitali Klinicznych w sprawie szpitali klinicznych, zwracam się do Pani Minister z uprzejmą prośbą o ustosunkowanie się do aktualnego stanu realizacji ustawy z dn. 10 grudnia 1998 r. o Zakładach Opieki Społecznej, w części dotyczącej przekazania uprawnień organu założycielskiego względem szpitali klinicznych rektorom uczelni medycznych.
Z informacji i dokumentów, w których jestem posiadaniu wynika, iż temat stanowiący genezę problemu jest odmiennie postrzegany przez rektorów uczelni medycznych i dyrektorów szpitali, powodując klimat z pewnością nie służący poszanowaniu wzajemnych racji. Sytuacja wymaga zatem, moim zdaniem, zdecydowanych i szybkich kroków ze strony resortu, którym Pani Minister kieruje.
Zgodnie z art. 43b ust. 1 Ustawy o Zakładach Opieki Zdrowotnej, co jest podnoszone przez wszystkich rektorów akademii medycznych, nakazuje się ministrowi MZiOS, by na wniosek właściwego rektora uczelni medycznej przekazał, w drodze zarządzenia, państwowej uczelni medycznej, szereg swoich obowiązków i uprawnień wobec szpitala klinicznego. Ma to, jak sądzę, umocnić i powiązać niezbędną działalność leczniczą z działalnością dydaktyczną i naukową, co jest warunkiem utrzymania w naszym kraju na wysokim poziomie uniwersyteckiego szkolnictwa medycznego, a ponadto także zagwarantować wykorzystywanie przez akademie medyczne drogocennej aparatury medycznej, czyli pokaźnego majątku szpitali, który w dużej mierze właśnie przez nich został wypracowany.
Kwestionując ten zapis, Stowarzyszenie Dyrektorów Szpitali Klinicznych wychodzi z założenia, że rozwiązaniem satysfakcjonującym wszystkie podmioty tej sprawy powinno być m.in. pozostawienie samodzielnych publicznych szpitali klinicznych w gestii ministra MZiOS.
Jest to jednak stanowisko niezgodne z delegacją ustawową i w razie chęci jego uwzględnienia należałoby zmienić przepisy ustawy. Stanowisko takie kłóci się także z ideą decentralizacji państwa i jego instytucji, która legła u podstaw reformy administracji wdrożonej z dniem 1 stycznia 1999 r.
W związku z powyższym, pragnę zapytać Panią Minister, czy i kiedy można się spodziewać przekazania uprawnień organu założycielskiego nad szpitalami klinicznymi rektorom uczeni medycznych? W sposób szczególny interesuje mnie ta sprawa jeśli chodzi o Akademię Medyczną w Poznaniu i poznańskie szpitale kliniczne.
Z poważaniem
Adam Stanisław Szejnfeld
poseł na Sejm RP
* * *
Gdańsk 21.07.1999 r.
Pani Franciszka Cegielska
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej
Szanowna Pani Minister,
Bardzo dziękuję za nadesłane pismo będące odpowiedzią na uchwałę Senatu Akademii Medycznej w Gdańsku z dnia 17 maja 1999 r.
Senat Akademii Medycznej w Gdańsku po zapoznaniu się w dniu 19 lipca br. z odpowiedzią uważa, że brak wypełnienia przez ministra MZiOS zapisu artykułu 43b ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, powoduje już dziś trudności w realizacji działalności dydaktycznej i naukowej realizowanej na bazie Samodzielnych Publicznych Szpitali Klinicznych (SPSK). Postrzeganie przez dyrektorów SPSK funkcji i zadań szpitali klinicznych - głównie lub wyłącznie jako świadczeniodawcę usług leczniczych prowadzi do wytwarzania klimatu i sytuacji nie służących dobru żadnej z funkcji, dla których powołane są szpitale kliniczne.
Realizacja ustawowego zapisu o przekazaniu części uprawnień rektorom akademii medycznych spowoduje m.in.:
- utrzymanie wysokiego poziomu opieki medycznej w SPSK, jako że decyzje o rozwoju i stosowanych procedurach medycznych będą wypływać z bieżącego postępu medycyny, w którego tworzeniu uczestniczą przede wszystkim akademie medyczne,
- utrzymanie, w sensie merytorycznym, nierozdzielności funkcji leczniczych, dydaktycznych i badawczych, przy zachowaniu rozdzielności ich finansowania. Jest to, jak dotąd najlepszy, sprawdzony model kształcenia lekarzy i realizacji postępu w medycynie,
- utrzymanie gwarancji nieobniżania poziomu kształcenia przed- i podyplomowego w zawodach medycznych, za który to poziom, obok uczelni, odpowiada także minister MZiOS.
Senat Akademii Medycznej w Gdańsku uważa, że takie usytuowanie szpitali klinicznych - Akademia jako reprezentant organu założycielskiego z ograniczonymi do niezbędnego minimum uprawnieniami formalno-prawnymi, ale kompetentny merytorycznie, jest na obecną chwilę najlepszym rozwiązaniem, także dla ministra MZiOS.
W ocenie Senatu Akademii Medycznej w Gdańsku brak terminu dokonania przekazania rektorowi, na jego wniosek, części uprawnień organu założycielskiego wynika z faktu, iż wymieniony obowiązek ustawowy ministra jest decyzją administracyjną - przekazanie w drodze zarządzenia - podlega więc terminom ustalonym w kodeksie postępowania administracyjnego. W tym świetle brak od kilku miesięcy decyzji ministra należy interpretować jako niedopełnienie ustawowego obowiązku.
Dlatego też Senat ponownie zwraca się do Pani Minister o niezwłoczne wykonanie postanowień art. 43b ust. 1 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej.
Z poważaniem
prof. Zdzisław Wajda
Rektor
Modernizacja Instytutu Kardiologii
Gdańsk, 21.07.1999 r.
Pan prof. dr hab. Jerzy Buzek
Premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej
Wielce Szanowny Panie Premierze,
Akademia Medyczna w Gdańsku przed 6. laty wznowiła, z dużą pomocą ówczesnego wojewody gdańskiego Macieja Płażyńskiego, zadanie inwestycyjne pn. Modernizacja i rozbudowa Instytutu Kardiologii. W trakcie jej realizacji powstały dotychczas i zostały wyposażone i przekazane do użytkowania:
- zespół trzech sal operacyjnych kardiologicznych z 12-łóżkowym oddziałem intensywnej opieki kardiologicznej,
- chirurgiczna główna izba przyjęć, która pełni tymczasowo funkcję bloku operacyjnego dla pozostałych klinik chirurgicznych SPSK nr 1 AMG,
- Katedra Anestezjologii i Intensywnej Terapii z zespołem dydaktycznym.
W dniu 30 kwietnia br. zakończono prace budowlane trzeciego, ostatniego etapu tej inwestycji:
- bloku operacyjnego - 4 nowoczesne sale operacyjne,
- 5-łóżkowej sali wybudzeń do tych sal operacyjnych,
- centralnej sterylizacji bloku operacyjnego i całego szpitala.
Od tego czasu sale operacyjne, sala wybudzeń i centralna sterylizacja są gotowe do montażu w nich odpowiedniej aparatury medycznej i sterylizacyjnej, a w końcowym efekcie podjęcia normalnej działalności leczniczej. Uruchomienie tych wybudowanych obiektów i pomieszczeń medycznych to warunek bezpiecznego funkcjonowania Szpitala Klinicznego - wykonywania wysoko specjalistycznych procedur chirurgicznych, niedostępnych w innych szpitalach regionu Polski północnej dla pacjentów z Trójmiasta i tegoż regionu. To także działanie uzasadnione ekonomicznie - jak najszybsze wykorzystanie efektów inwestycyjnych. Niepodjęcie tych działań można traktować jako niegospodarność MZiOS - w budżecie 1999 r. na zadanie inwestycyjne własne (mimo zatwierdzonego ZZK (nakłady) i harmonogramu zadania (terminy)) ministerstwo nie przyznało założonych w planie środków na wyposażenie gotowych sal operacyjnych z zapleczem wybudzeniowym i sterylizacyjnym. W tak wysoko specjalistycznych, wybudowanych dzięki nakładom budżetu państwa w latach poprzednich obiektach będzie się w związku z tym przez kilkanaście miesięcy "operować powietrze", a nie oczekujących na ratowanie zdrowia i życia pacjentów. Oddanie ww. zadania inwestycyjnego to jednocześnie element restrukturyzacji SPSK nr 1- zwiększenie ilości zabiegów i skrócenie czasu hospitalizacji, a przez to samo możliwość przeprofilowania łóżek.
Ponieważ, mimo wielokrotnych interwencji - pisemnych i osobistych - nie uzyskaliśmy od MZiOS zakończenia finansowania inwestycji, zobligowany uchwałą Senatu z dnia 19 lipca 1999 r. zwracam się do Pana Premiera o pomoc w zrealizowaniu zakupów inwestycyjnych - wyposażenie w aparaturę medyczną i sterylizacyjną zakończonych budowlanie obiektów. Pełna kwota potrzebna do zakończenia inwestycji, wynikająca z zatwierdzonego ZZK wynosi na 1999 r. 11.902.000 zł, w tym na zakupy inwestycyjne wyposażenia 9.702.000 zł, natomiast przyznana na 1999 r. na to zadanie kwota 2.200.000 zł w efekcie zakończonych już prac budowlanych została zrealizowana. Przyznanie w br. chociaż części kwoty 9.702.000 zł pozwoliłoby Akademii na rozpoczęcie procedur przetargowych i zakup wyposażenia w ciągu najbliższych miesięcy oraz możliwie szybkie uruchomienie całości zadania - niezbędnego dla bezpiecznego funkcjonowania SPSK nr 1.
Licząc na zrozumienie i pomoc Pana Premiera,
łączę wyrazy szacunku
prof. Zdzisław Wajda
Rektor
* * *
Warszawa, 29.07.1999 r.
Pani Franciszka Cegielska
Minister Zdrowia i Opieki Społecznej
Szanowna Pani Minister,
z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów przekazuję w załączeniu wystąpienie Rektora Akademii Medycznej w Gdańsku, dotyczące zakończenia i wyposażenia prowadzonej inwestycji - z uprzejmą prośbą o ustosunkowanie się do poruszonych problemów oraz udzielenie odpowiedzi.
Jednocześnie uprzejmie proszę o przekazanie kopii odpowiedzi do wiadomości Sekretariatu Prezesa Rady Ministrów.
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Gołaszewski
Wicedyrektor Sekretariatu
Prezesa Rady Ministrów
Prof. dr med. Jan Nielubowicz doktorem honoris causa AM w Warszawie
Gdańsk 25.06.1999 r.
Pan Prof. dr Jan Nielubowicz
Wielce Szanowny Panie Profesorze
W imieniu Senatu, całej wspólnoty Akademii Medycznej w Gdańsku i własnym pragnę przekazać gorące, serdeczne gratulacje z okazji nadania Panu Profesorowi tytułu doktora honoris causa warszawskiej Akademii Medycznej.
To najwyższe wyróżnienie akademickie jest wyrazem uznania wielu zasług, których nie sposób ocenić i wyliczyć, jakie położył Pan w ciągu swojej działalności dla Uczelni, chirurgii polskiej, nauki polskiej jako wielki polski uczony współczesnych kierunków medycyny i chirurgii.
Uczelnia nasza, Akademia Medyczna w Gdańsku, chirurgia gdańska jest wdzięczna Panu Profesorowi za okazywaną nam sympatię i pomoc. Wielokrotnie byliśmy świadkami okazywanej sympatii i więzi z naszą Alma Mater poprzez naszych wielkich nauczycieli chirurgii gdańskiej prof., prof. Kazimierza Dębickiego, Zdzisława Kieturakisa - Pańskich przyjaciół.
Wielce Szanowny Panie Profesorze, wyrażamy nadzieję, że jak dotychczas, będziemy w dalszym ciągu mogli czerpać korzyści z Pańskiej mądrości, wieloletniego doświadczenia w rozwiązywaniu trudnych problemów polskiej chirurgii, polskiej medycyny.
Wielce Dostojny Panie Profesorze, raz jeszcze proszę przyjąć wyrazy głębokiego szacunku, życzenia długich lat zdrowia, pomyślności, spełniania osobistych zamierzeń, które składam Panu wraz z całą społecznością akademicką z okazji otrzymania tytułu doktora honoris causa.
W wyrazami głębokiego szacunku
prof. Zdzisław Wajda
Rektor
P.S. Wielce Szanowny Panie Profesorze, proszę wybaczyć i usprawiedliwić moją nieobecność na tej podniosłej uroczystości, bowiem tak się złożyło, że w tym samym dniu nasza Uczelnia nadaje tytuł doktora honoris causa prof. R. Gryglewskiemu z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego.
* * *
Warszawa 21.07.1999
Szananowny Pan
Prof. dr hab. Zdzisław Wajda
Wielce Szanowny Panie Rektorze, Drogi Kolego,
Byłem szczerze wzruszony Pańskimi życzeniami, które otrzymałem z okazji doktoratu honoris causa Akademii Medycznej w Warszawie. Nie pierwszy to dowód wielkiej życzliwości, której doznawałem i doznaję stale ze strony Akademii Medycznej w Gdańsku. Jak Pan pięknie napisał, łączy się to przede wszystkim z osobą prof. Dębickiego i prof. Kiekurakisa, a teraz i z Pana osobą.
Dziękuję szczerze Panu i całej Akademii Medycznej w Gdańsku i życzę wiele dobrego.
Łączę wyrazy szacunku.
prof. Jan Nielubowicz
Podziękowanie
Gdańsk, 16.07.199 r.
Pani
Prof. dr Mirosława Narkiewicz
Instytut Kardiologii Akademii Medycznej
w Gdańsku
Wielce Szanowna Pani Profesor,
Otrzymałem pismo o wyborze nowych władz Instytutu Kardiologii naszej Uczelni. W związku z tym pragnę bardzo serdecznie podziękować Pani za pełnienie funkcji dyrektora Instytutu w ciągu ostatnich sześciu lat.
W imieniu Senatu, społeczności akademickiej i własnym pragnę podkreślić, że obowiązki dyrektora pełniła Pani w bardzo istotnym i ważnym dla Instytutu okresie. Bezpośrednią zasługą Pani Profesor jest nie tylko organizacja Instytutu, ale jego modernizacja w ramach programu inwestycyjnego.
Podkreślenia wymaga czyny udział Instytutu Uczelni w realizacji Narodowego Programu Ochrony Serca, zwłaszcza dotyczy to gdańskiej kardiochirurgii, której osiągnięcia pozwoliły na umieszczenie naszej jednostki, kardiochirurgii gdańskiej, na jednym z czołowych miejsc listy rankingowej ośrodków kardiochirurgii w kraju, co napawa dumą nasze środowisko.
Dziękując raz jeszcze za trud pełnienia obowiązków dyrektora Instytutu Kardiologii Akademii Medycznej w Gdańsku składam Pani Profesor, a na Jej ręce wszystkim Zespołom wchodzącym w skład Instytutu najserdeczniejsze podziękowania i życzenia dalszych sukcesów w nauczaniu, nauce i leczeniu chorych.
Z wyrazami głębokiego szacunku
prof. Zdzisław Wajda
Rektor
Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego
Kraków, dnia 17.08.1999 r.
Jego Magnificencja
Prof. dr hab. Zdzisław Wajda
Rektor
Akademii Medycznej w Gdańsku
Wielce Szanowny Panie Rektorze,
W związku z zakończeniem kadencji 1996-1999 rektorów szkół wyższych chciałbym złożyć Panu Rektorowi serdeczne podziękowania. Szczególnie dziękuję za współpracę między naszymi uczelniami oraz osobiste kontakty i spotkania, między innymi w ramach działalności Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich.
Mijająca kadencja rektorska, pomimo chronicznego niedofinansowania uczelni, była okresem dalszego rozwoju szkolnictwa wyższego w Polsce. Cieszę się, że był to również czas wielu cennych inicjatyw podejmowanych przez nasze środowiska w celu poprawienia jakości kształcenia i zwiększenia liczby studiujących.
Korzystając z okazji życzę Panu Rektorowi w imieniu własnym oraz całej społeczności akademickiej Uniwersytetu Jagiellońskiego wielu sukcesów w pracy naukowej oraz wszelkiej pomyślności w życiu osobistym.
Równocześnie uprzejmie proszę o przyjęcie dwóch publikacji poświęconych Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II i jego obecności w Uniwersytecie Jagiellońskim.
Łączę wyrazy szacunku
prof. dr hab. Aleksander Koj
Rektor
Uniwersytetu Jagiellońskiego
w Krakowie
Podziękowanie
Biblioteka Główna Akademii Medycznej w Gdańsku uprzejmie dziękuje Panu profesorowi Ryszardowi Niemiro za przekazanie w darze, po raz kolejny, tomu paryskiej Kultury za rok 1998.
Józefa de Laval
Dyrektor Biblioteki Głównej

Porozumienie
zawarte w dniu 23.07.1999 r. w Warszawie pomiędzy Instytutem Centrum Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej Polskiej Akademii Nauk, działającym w osobie dyrektora Instytutu prof. Mirosława J. Mossakowskiego a Akademią Medyczną w Gdańsku, działającą w osobach: rektora Akademii Medycznej prof. Zdzisława Wajdy i kierownika Katedry Biochemii Klinicznej prof. Stefana Angielskiego, o następującej treści:
§ 1
Dążąc do stworzenia możliwości kompleksowych badań nad molekularnymi i komórkowymi mechanizmami funkcji nerek w warunkach fizjologicznych i patologicznych zostaje utworzony Zespół Badawczy Molekularnej i Komórkowej Nefrologii Instytutu Centrum Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej Polskiej Akademii Nauk i Akademii Medycznej w Gdańsku (zwany dalej Zespołem).§ 2
1. Instytut CMDiK PAN skieruje do pracy w Zespole od 3 do 4 kwalifikowanych pracowników (lekarzy, biochemików, biologów, techników medycznych). Katedra Biochemii Klinicznej AM w Gdańsku skieruje do pracy w Zespole 2 do 3 pracowników o podobnych kwalifikacjach.§ 3
Katedra Biochemii Klinicznej zapewni warunki do realizacji zadań naukowych w pracowniach naukowych Katedry.§ 4
Program naukowy Zespołu podlegać będzie zatwierdzeniu przez Radę Naukową ICMDiK PAN i odpowiednią Komisję Akademii Medycznej w Gdańsku.§ 5
Porozumienie zostaje zawarte na czas nieokreślony z możliwością wypowiedzenia w terminie 6 miesięcy.§ 6
Porozumienie zostało spisane w czterech jednobrzmiących egzemplarzach, po dwa egzemplarze dla każdej ze stron.
W dniach 28-29 maja 1999 r. odbyło się w Juracie IV Sympozjum Sekcji Dermatologii Dziecięcej Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego "Postępy w rozpoznawaniu i leczeniu chorób skóry wieku dziecięcego".
Sympozjum to było niewątpliwie wydarzeniem naukowym nie tylko dermatologii wieku dziecięcego w Polsce, lecz także podsumowaniem dorobku oraz osiągnięć Oddziału Dermatologii Wieku Dziecięcego Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku w tym zakresie.
Zorganizowany w 1945 roku prawie jednocześnie z Katedrą i Kliniką Dermatologiczną Oddział Chorób Skóry Wieku Dziecięcego, kierowany był od początku jego istnienia aż do połowy lat siedemdziesiątych przez wybitnego i doświadczonego nauczyciela akademickiego, pediatrę, specjalistę dermatologii dziecięcej, dr med. Zofię Anisimowicz.
Głównymi kierunkami badawczymi od początku organizacji Oddziału były m.in. zagadnienia związane z diagnostyką i leczeniem. Tematyka ta kontynuowana i rozwijana konsekwentnie przez następnych ordynatorów: dr med. Jadwigę Filipiuk, a następnie dr med. Aleksandrę Wilkowską znalazła odzwierciedlenie w obradach Sympozjum w Juracie, w których uczestniczyło aż ponad 400 dermatologów specjalistów chorób skóry wieku dziecięcego, alergologów, farmakologów oraz pediatrów.
Fakt ten jest niewątpliwym wyrazem uznania dla liczących się nie tylko w naszym kraju osiągnięć gdańskiej szkoły dermatologii dziecięcej.
Organizatorami Sympozjum był zespół pracowników Katedry i Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku, a przewodniczącą Komitetu Organizacyjnego była prof. Jadwiga Roszkiewicz - kierownik Katedry i Kliniki Dermatologicznej. Jej zaangażowanie oraz umiejętności organizacyjne złożyły się na elementy, które stanowią o wysokim poziomie naukowym historycznego dla środowiska dermatologów spotkania. Sympozjum odbyło się pod wysokim patronatem JM Rektora Akademii Medycznej w Gdańsku, prof. Zdzisława Wajdy.
Komitet Honorowy Sympozjum reprezentowany był przez wielu znanych i zasłużonych dla polskiej dermatologii przedstawicieli Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego z honorową przewodniczącą prof. Stefanią Jabłońską i aktualnie sprawującym funkcję prezesa prof. Wiesławem Glińskim.
O randze naukowej spotkania może świadczyć poza wymienionymi, udział wielu znanych profesorów: m.in. prof. prof. Ludomira Bieniasa, Zofii Olszewskiej (Łódź), Barbary Lecewicz-Toruń, Janusza Urbana (Lublin), Adama Nowaka (Szczecin), Marii Błaszczyk- Kostaneckiej (Warszawa), Bożeny Chodynickiej (Białystok), Kazimierza Jakubowicza (Warszawa), Stanisława Zabielskiego (Warszawa), Anastazego Omuleckiego (Łódź), Wojciecha Silnego (Poznań), Feliksa Wąsika (Wrocław), Mieczysławy Miklaszewskiej (Wrocław), Edwarda Rudzkiego (Warszawa), Zenona Gwieździńskiego (Bydgoszcz), Anny Sysa-Jędrzejowskiej (Łódź), Grażyny Dyły (Łódź).
Obrady Sympozjum toczyły się w Wojskowym Zespole Wypoczynkowym "Jantar" w Juracie. Uroczystości otwarcia w przededniu obrad w pięknej sali domu wczasowego "Bryza" dokonała prof. J. Roszkiewicz, która podkreśliła historyczny charakter obecnego spotkania, sumującego najnowocześniejsze osiągnięcia naukowe w zakresie diagnostyki i leczenia chorób skóry u dzieci i młodzieży w poszczególnych ośrodkach badawczych ze szczególnym uwzględnieniem wieloletnich tradycji szkoły gdańskiej w tym zakresie. Do słów powitania i otwarcia Sympozjum włączył się także prezes Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego wyrażając zadowolenie z możliwości spotkania w tak licznym gronie specjalistów. Uświetnieniem uroczystego otwarcia był sponsorowany przez firmę Yamanouchi występ zespołów artystycznych.
Podczas Sympozjum przedstawiono 60 prac reprezentowanych przez prawie wszystkie ośrodki naukowe w kraju. W liczbie tej 51 doniesień prezentowano w formie referatów, a 9 w postaci plakatów. Poza tym przedstawiono 10 rzadko obserwowanych dermatoz wieku dziecięcego.
Pierwszego dnia Sympozjum toczyły się obrady sesji dotyczącej chorób o podłożu immunologicznym, mikologii oraz sympozjum satelitarne sponsorowane przez firmę Novartis.
Części pierwszej sesji związanej z chorobami immunologicznymi przewodniczyli: prof. S. Jabłońska, prof. B. Lecewicz-Toruń oraz prof. F. Wąsik.
W wykładzie wprowadzającym dr hab. M. Dmochowski z ośrodka poznańskiego omówił problematykę rozpoznawania i różnicowania chorób pęcherzowych u dzieci, zwracając szczególną uwagę, iż w rozpoznawaniu i różnicowaniu występujących w okresie dzieciństwa różnego rodzaju dermatoz pęcherzowych jak: postać pęcherzowa pokrzywki barwnikowej, opryszczkowate zapalenie skóry, linijna IgA choroba pęcherzowa u dzieci, wrodzone pęcherzowe oddzielanie się naskórka, należy uwzględnić obok objawów klinicznych także techniki histologiczne, immunofluorescencyjne i immunohistochemiczne. Następnie dr med. D. Rosińska-Borkowska z Oddziału Dermatologii Dziecięcej Stołecznego Szpitala Dermatologicznego przedstawiła dwa doniesienia, z których jedno było związane ze znaczeniem przeciwciał IgA - EmA w chorobie Duhringa. W drugim zaś przedstawiła choroby pęcherzowe o podłożu autoimmunologicznym u dzieci.
Interesujący i zasługujący na szczególne podkreślenie wykład dotyczący trudnej problematyki leczenia nabytego pęcherzowego oddzielania się naskórka (Epidermolysis bullosa acquisita - EBA) przedstawił zespół Kliniki Dermatologicznej w Gdańsku (dr med. A. Siedlewicz, dr med. A. Wilkowska). Autorzy opierając się na doświadczeniach własnych zwrócili uwagę, iż optymalnym postępowaniem terapeutycznym tej dermatozy jest skojarzone stosowanie kortykosterydów, azatiopiryny i Dapsonu.
Drugiej części sesji poświęconej chorobom o podłożu immunologicznym przewodniczyli: prof. S. Jabłońska, prof. M. Błaszczyk-Kostanecka oraz prof. A. Sysa-Jędrzejowska.
Wprowadzeniem do tej części sesji był wykład prof. M. Miklaszewskiej na temat: "Pewne aspekty chorób tkanki łącznej u dzieci". Autorka w oparciu o współczesne piśmiennictwo i bogate obserwacje własne wyeksponowała elementy, które stanowią trwały wkład do wiedzy o klinice, immunologii oraz patogenezy tocznia rumieniowatego układowego u dzieci i noworodków. Prof. Miklaszewska omówiła ponadto niektóre odrębności kliniczne dotyczące twardziny układowej i ograniczonej oraz liszaja twardzinowego zanikowego, zapalenia skóry i mięśni (dermatomyositis), a także mieszanej choroby tkanki łącznej u dzieci.
Inne ciekawe i oparte na bogatym doświadczeniu doniesienie dotyczące odporności humoralnej w chorobach tkanki łącznej u dzieci przedstawił zespół Kliniki Dermatologicznej w Warszawie (prof. M. Błaszczyk, prof. M. Jarząbek-Chorzelska, prof. S. Jabłońska i dr med. Z. Kołacińska-Strasz). Autorzy wyeksponowali istotne i występujące u dzieci odrębności kliniczne i immunologiczne w porównaniu z chorobami tkanki łącznej u dorosłych. W oparciu o bogaty materiał własny obejmujący aż 304 przypadków omówili znaczenie antyprzeciwciał w diagnostyce, różnicowaniu, rokowaniu oraz ustalaniu właściwych metod leczenia kolagenoz u dzieci. Zespół Oddziału Dermatologii Dziecięcej Szpitala Dermatologicznego oraz Kliniki Dermatologicznej AM w Warszawie, reprezentowany przez prof. M. Błaszczyk, prof. M. Jarząbek-Chorzelską, dr med. D. Rosińską, dr med. G. Nieżurawską i dr. med. I. Konca omówił klinikę, leczenie oraz przebieg rzadko u nas obserwowanego tocznia rumieniowatego noworodków. Przypadek tocznia rumieniowatego u 13-letniej dziewczynki przedstawili dr B. Szpyrka, zaś dr E. Iwanicka-Szaniawska z Łodzi omówiła bardzo pouczający przypadek twardziny linijnej u 4-letniego chłopca.
Interesujący wykład dotyczący złożonego problemu roli superantygenów bakteryjnych w drobnogrudkowej łuszczycy wysiewnej u dzieci wygłosił prof. W. Gliński.
Równolegle z sesją dotyczącą chorób o podłożu immunologicznym przebiegały obrady związane tematycznie z zakażeniami grzybiczymi u dzieci. Moderatorem tej sesji byli prof. B. Chodynicka i dr med. J. Szepietowski. W referacie wprowadzającym dr med. D. Rosińska-Borkowska przedstawiła problem częstości występowania grzybicy skóry u dzieci leczonych w Poradni Oddziału Dermatologii Dziecięcej w Warszawie w latach 1992-1998. Autorka zwróciła szczególną uwagę na zjawisko wyraźnego narastania zakażeń wywołanych grzybem Microsporum canis. Źródłem zakażeń tym grzybem były głównie koty domowe i zwierzęta futerkowe.
Problem związany z aspektem klinicznym i epidemiologicznym grzybicy skóry owłosionej głowy omówił dr R. Maleszka (Poznań), który podobnie jak dr D. Rosińska akcentował dominującą rolę Microsporum canis w wywoływaniu grzybicy głowy owłosionej u dzieci. Inne zaś rodzaje i gatunki grzybów strzygących (T. mentagrophytes, schoenleii i tonsurans) miały znaczenie drugorzędne. W przypadku grzybicy wywołanej przez T. mentagrophytes var. granulosum źródłem zakażenia było bydło domowe.
Ośrodek białostocki, reprezentowany przez dr. hab. Wiaczesława Niczyporuka i dr hab. Elżbietę Krajewską-Kułak oraz dr. C. Łukaszyka, dr. M. Bartoszewicza i E. Bokiniec przedstawił złożoną problematykę diagnostyki i leczenia grzybicy skóry u dzieci. Zdaniem autorów popełniane nierzadko błędy w rozpoznawaniu grzybicy skóry u dzieci przez lekarzy różnych specjalności są nietypowym obrazem klinicznym imitującym nierzadko inne dermatozy. Zatem, w każdym przypadku podejrzenia grzybicy, przed wdrożeniem leczenia, należy wykonać odpowiednie badania mikologiczne.
Zespół białostocki, dokonał ponadto oceny częstości występowania wrażliwości na chemioterapeutyki przeciwgrzybicze oraz oceny aktywności enzymatycznej szczepów grzybów drożdżopodobnych wyizolowanych z materiału pobranego od dzieci ze schorzeniami nowotworowymi. W większości przypadków izolowano szczepy Candida
albicans, które charakteryzowały się wysoką aktywnością hydrolityczną, zwłaszcza lipazy esterazowej, esterazy, arylanidazy leucynowej oraz naftolu AS-BJ-fosfohydrolazy. Ponadto izolowane szczepy C. albicans charakteryzowały się wysoką opornością na chemioterapeutyki przeciwgrzybicze, zwłaszcza azolowe.
Dr hab. J. Szepietowski i dr A. Bliżanowska (Wrocław) przedstawili współczesne poglądy na leczenie grzybicy skóry owłosionej głowy. Problem ten, jak sądzą autorzy, wciąż jeszcze jest przyczyną wielu trudności i wymaga przede wszystkim ogólnego stosowania leków przeciwgrzybiczych nowej generacji (m.in. terbinafina, flukonazol i trakonazol). Preparaty miejscowe w tej postaci grzybicy mają jedynie znaczenie wspomagające.
Dr hab. R. Nowicki (Gdańsk) omawiając najnowsze kierunki i metody leczenia grzybicy skóry owłosionej głowy u dzieci uwzględnił także objawy kliniczne zakażeń wywołanych grzybami patogennymi oraz drogi szerzenia infekcji. Autor opierając się na bogatym materiale Kliniki Dermatologicznej w Gdańsku podkreślił konieczność potwierdzenia rozpoznania grzybicy u dzieci badaniem bezpośrednim i hodowlanym, przy uwzględnieniu także członków rodziny nawet w przypadku braku u nich objawów klinicznych. Autor przy współpracy dr B. Khalilzadeh-Shabestary'ego omówił przypadek rozsianej grzybicy drobnozarodnikowej o niezwykłym obrazie klinicznym, przypominającym łupież różowy Giberta.
Również dr Rosińska-Borkowska (Warszawa) omówiła problemy diagnostyczne i terapeutyczne grzybicy głębokiej u dzieci.
Ponadto w sesji tej dr A. Wilkowska i dr B. Khalilzadeh Shabestary omówili problem zakażeń grzybiczych skóry u dzieci w makroregionie gdańskim, eksponując zagadnienia związane z epidemiologią, etiologią, i obrazem klinicznym. Kazuistyczne przypadki grzybicy drobnozarodnikowej w materiale Kliniki Dermatologicznej AMG przedstawiła dr A. Siedlewicz, która zwróciła szczególną uwagę na podobieństwa pod względem klinicznym i umiejscowienia do takich dermatoz jak łuszczyca, łupież różowy Giberta czy nawet przewlekłe zapalenie mieszków włosowych.
Autorzy dr H. Silm, M. Karelson (Estonia) i dr J. Szczepanik (Warszawa) dokonali szczegółowej i opartej na nowoczesnych badaniach pracownianych oceny skuteczności działania, tolerancji i bezpieczeństwa terbinafiny w leczeniu grzybicy skóry owłosionej głowy, wywołanej przez Microsporum canis u dzieci. Na podstawie bogatego materiału, pochodzącego z 8 ośrodków w Estonii, Litwy i Łotwy, obejmującego 83 dzieci wykazano, iż terbinafina stanowi istotny postęp zarówno pod względem skuteczności, jak i tolerancji w leczeniu zakażeń wywołanych grzybami Microsporum canis u dzieci.
W godzinach popołudniowych pierwszego dnia obrad odbyła się zdominowana przez zespół Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku sesja alergologiczna, której przewodniczyli prof. prof.: W. Gliński, E. Rudzki i K. Jakubowicz oraz sesja poświęcona postępom w leczeniu chorób skóry u dzieci. Moderatorami tej sesji byli prof. prof.: W. Silny, A. Omulecki oraz A. Nowak.
W referacie wprowadzającym sesji alergologicznej prof. E. Rudzki przedstawił ważny problem dotyczący poszczególnych odmian pokrzywek wieku dziecięcego. Autor omówił osobliwości kliniczne i etiopatogenetyczne różnego rodzaju najczęściej obserwowanych u dzieci pokrzywek (ostra, ostra nawrotowa i diagnostyczna typu choroby posurowiczej, aspirynowa z zimna, cholinergiczna, wywołana, świetlna, kontaktowa oraz wrodzony, rodzinny obrzęk naczynioruchowy).
Duże wrażenie wywarły wyniki oryginalnych i interesujących badań dotyczących związku występowania atopowego zapalenia skóry z polimorfizmem genów TAP-1 i TAP-2 przedstawionych przez zespół badawczy Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku (A. Wilkowska, B. Nedoszytko, M. Zabłotna, J. Roszkiewicz). Autorzy w oparciu o duży materiał chorych (127 przypadków) przy użyciu metody allelospecyficznej reakcji łańcuchowej polimerazy określili genotypy badanych osób. Wykazali, iż u dzieci z atopowym zapaleniem skóry częściej występował allel B i genotyp AB genu TAP-1 w porównaniu z grupą kontrolną. Tego rodzaju różnicy nie stwierdzono w przypadku genu TAP-2. Ponadto, w porównaniu z osobami zdrowymi (prawidłowy poziom IgE), u osób z objawami atopowego zapalenia skóry (podwyższony poziom IgE) częściej występował allel B i genotyp AB genu TAP-1.
Zespół Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku (I. Karwacka, B. Nedoszytko, M. Zabłotna, J. Roszkiewicz) przedstawił ponadto podobnie interesujące badanie nad zachowaniem się interleukiny-4 i interferonu gamma w surowicy krwi obwodowej u dzieci z atopowym zapaleniem skóry w przebiegu nadwrażliwości kontaktowej na alergeny powietrzopochodne. Autorzy w oparciu o uzyskane wyniki badań sugerują, iż komórki produkujące cytokiny typowe dla Th2 mogą być zaangażowane w rozwój zmian skórnych u chorych z azs, którzy wykazują dodatnie reakcje atopowych testów płatkowych z alergenami powietrzopochodnymi.
Częstość występowania objawów dużych i małych (Hanifin i Rajka) u chorych z azs w materiale Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku omówili: dr M. Janus-Długosz, dr A. Wilkowska, dr W. Furche). Wykazano, iż do najczęściej występujących objawów azs należy: świąd i przewlekły charakter zmian klinicznych.
W pracy "Wpływ stanu zdrowia rodziny na powstawanie i przebieg atopowego zapalenia skóry u dzieci (3-letnie badania prospektywne)" autorzy - dr E. Olendzka-Rzepecka i prof. M. Kaczmarek z Białegostoku zwrócili uwagę, iż dzieci ze zmianami ograniczonymi wyłącznie do skóry, urodzone z rodziców obciążonych chorobą alergiczną wykazywały większą skłonność do wyzdrowienia w porównaniu z postacią azs skojarzoną z innymi chorobami atopo-alergicznymi. Ustalono także, iż wyzdrowienie dzieci miało miejsce tylko w 8% w przypadkach obciążenia alergią ze strony matki w porównaniu do 50% wyzdrowień w grupie dzieci urodzonych w rodzinie, w której ojciec cierpiał na schorzenie atopowo-alergiczne. Ci sami autorzy omówili następnie zagadnienia roli wybranych czynników środowiskowych na przebieg atopowego zapalenia skóry. Brano m.in. pod uwagę takie czynniki środowiskowe jak: warunki mieszkaniowe, obecność zwierząt domowych, palenie bierne, pora roku, w której urodzili się badani oraz dieta bezglutenowa. Spośród wymienionych czynników wyeksponowano jedynie istotne znaczenie warunków mieszkaniowych na przebieg i rozwój określonych postaci klinicznych AZS.
W sesji poświęconej postępom w leczeniu chorób skóry u dzieci w referacie wprowadzającym prof. H. Szarmach i dr A. Wilkowska przedstawili ważny problem dotyczący zasad i niektórych odrębności leczenia miejscowego u dzieci i młodzieży, opierając się głównie na osiągnięciach gdańskiej Kliniki Dermatologicznej.
Nowy i dotychczas niezupełnie jeszcze poznany problem przydatności i zastosowania Cyklosporyny A w leczeniu atopowego zapalenia skóry omówili prof. W. Silny i dr M. Czarnecka-Operacz z ośrodka poznańskiego. Autorzy zwrócili uwagę, iż stosowanie tego leku jest uzasadnione, zwłaszcza w niektórych przypadkach atopowego zapalenia skóry charakteryzującego się szczególnie ciężkim przebiegiem oraz opornością na inne metody leczenia.
Współczesne metody postępowania u dzieci z objawami nadwrażliwości na światło przedstawiła w swoim referacie prof. H. Wolska (Warszawa). Autorka omówiła m.in. zasady profilaktyki przeciwsłonecznej przy pomocy zewnętrznych środków chroniących przed światłem zarówno u dzieci zdrowych, jak i w różnego rodzaju fotodermatozach, uwzględniając m.in. działanie skuteczności oraz objawy niepożądane związane ze stosowaniem beta-karotenu, PUVA, retinoidów u dzieci ze schorzeniami związanymi z nadwrażliwością na światło słoneczne.
Własne poglądy na zagadnienie związane z doustnym stosowaniem retinoidów u dzieci omówili prof. W. Placek i dr J. Filipiuk (Gdańsk), zwracając uwagę na zawężone wskazania do stosowania tych leków u dzieci z uwagi na ryzyko występowania objawów niepożądanych.
Z zagadnieniem tym wiązał się referat zespołu kierowanego przez dr D. Rosińską-Borkowską (Warszawa). Autorzy omówili własne doświadczenia dotyczące trudności leczenia retinoidami ciężkich postaci łuszczycy u dzieci. Wyniki tych obserwacji wskazują na dużą przydatność retinoidów, a w niektórych szczególnie ciężkich przypadkach, zwłaszcza w erytrodermii łuszczycowej i łuszczycy krostkowej.
Własne, bogate, oparte na dużym materiale chorych doświadczenia dotyczące zastosowania propionianu flutikazonu w niektórych schorzeniach skóry u dzieci przedstawiła dr B. Szpyrka z Oddziału Dermatologii Dziecięcej Szpitala w Katowicach, zwracając m.in. uwagę na dużą skuteczność, jak i dobrą tolerancję tego rodzaju miejscowych preparatów sterydowych ze szczególnym uwzględnieniem dermatoz zapalnych u dzieci. Na zakończenie sesji postępów w leczeniu chorób skóry u dzieci dr W. Stąpór (Warszawa) przedstawił przydatność i zastosowanie preparatu Zineryt w terapii łagodnych i umiarkowanych postaci trądzika pospolitego.
W godzinach popołudniowych pierwszego dnia obrad odbyła się także sesja satelitarna firmy UCB Pharma, której przewodniczyli dr hab. R. Nowicki oraz dr A. Wilkowska (Gdańsk). Bardzo ważne i istotne z punktu widzenia praktyczno-klinicznego zagadnienie skuteczności i bezpieczeństwa stosowania preparatu Zyrtec oraz wyniki leczenia tym preparatem we wczesnych stadiach atopowego zapalenia skóry u dzieci w materiale Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku omówiła dr A. Wilkowska.
W sesji satelitarnej, sponsorowanej przez firmę Hermal (Boots, Haelthcare International), na podstawie doświadczeń Kliniki Dermatologicznej AM w Gdańsku oraz piśmiennictwa omówiono znaczenie i przydatność kąpieli olejowych w leczeniu i profilaktyce chorób skóry (H. Szarmach), a dr Prystupa (Warszawa) naświetliła rolę i znaczenie Optidermu w terapii dermatoz przebiegających z suchością i świądem skóry.
W drugim dniu Sympozjum miała miejsce niezwykle interesująca oraz ważna z punktu widzenia praktyczno-klinicznego sesja poświęcona wybranym i rzadko spotykanym dermatozom wieku dziecięcego. Należy podkreślić, iż w sesji tej aż 5 spośród 11 na wysokim poziomie naukowym i dydaktycznym opracowaniach przypadków przedstawił zespół kliniki gdańskiej (m.in. 2 przypadki chłoniaka pierwotnego skóry u dzieci, 2 przypadki epidermolysis bullosa acquista oraz rzadko występującą fakomatozę, jaką jest choroba Bourneville'a-Pringle'a).
W drugim dniu obrad, poza sesją nt. rzadkich chorób skóry u dzieci, miała miejsce także sesja plakatowa, na której przedstawiono w sposób graficzny 9 referatów opracowanych przez ośrodki kliniczne z Gdańska, Katowic, Poznania i Warszawy. Na podkreślenie zasługuje wysoki poziom tak merytoryczny, jak i strona plastyczna przedstawionych plakatów.
Poszczególne sesje kończyły się żywą, często spontaniczną dyskusją. Cechą charakterystyczną i zasługującą na szczególne podkreślenie był udział i zaangażowanie w dyskusji zwłaszcza młodych dermatologów. Można stwierdzić, iż wymagany przez organizatorów Sympozjum wysoki poziom merytoryczny zarówno wykładowców, jak i dyskutantów został w pełni osiągnięty. Był to zupełnie nowy sposób prowadzenia i realizowania zamierzeń stawianych tego rodzaju spotkaniom naukowym. Należy zaznaczyć, iż dzięki staraniom organizatorów IV Sympozjum Sekcji Dermatologii Dziecięcej PTD mogło odbyć się w pięknej scenerii unikalnego pod względem krajobrazowym zakątka Polski północnej, jakim jest Półwysep Helski. Do niewątpliwych sukcesów naukowych należy zaliczyć także różnorodność tematyki będącej przeglądem najnowszych osiągnięć z zakresu leczenia i diagnostki chorób skóry u dzieci. Zasługującym na szczególne podkreślenie sukcesem Sympozjum było uczestniczenie w obradach wybitnych specjalistów reprezentujących nie tylko dermatologię lecz także lekarzy innych specjalności oraz dobór znanych, cenionych i kompetentnych wykładowców. Sprawna zaś organizacja rzutowała niewątpliwie na całokształt przebiegu Sympozjum. Gospodarze stworzyli ciepłą i miłą atmosferę nie tylko w czasie trwania obrad lecz także podczas zorganizowanych na wysokim poziomie imprez towarzyszących, zwłaszcza ogniska sponsorowanego przez firmę Glaxo. Obradom sprzyjały nie tylko nadmorskie plenery lecz także piękna, wiosenna, majowa pogoda. Uczestniczenie w Sympozjum należy zaliczyć do niewątpliwie udanych spotkań pozwalających na zachowanie w pamięci miłych wspomnień.
Gospodarzom należą się wyrazy uznania oraz życzenia zorganizowania kolejnych i podobnie udanych oraz owocnych spotkań naukowych.
prof. Henryk Szarmach
dr Aleksandra Wilkowska

W dniach 6-8 maja br. w Budynku Zakładów Teoretycznych AM w Gdańsku odbywała się pod honorowym patronatem rektora prof. Zdzisława Wajdy VII Międzynarodowa Studencka Konferencja ISSC'99. Jak co roku, komitet organizacyjny tworzyli studenci AMG działający w Studenckim Towarzystwie Naukowym oraz przedstawiciele studentów Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii UG-AMG (MWB).
Podobnie jak w latach poprzednich, celem konferencji było zapoznanie się z wynikami badań naukowych, prowadzonych przez młodych naukowców - studentów medycyny, biotechnologii, farmacji, biologii i innych pokrewnych dyscyplin naukowych.
Wykład inauguracyjny wygłosił prof. Andrzej Legocki z PAN w Poznaniu, który w zwięzły sposób przedstawił zupełnie nowy wymiar chemii leków: technologię produkcji szczepionek opartą o... hodowlę sałaty(!).
Specjalnymi gośćmi konferencji byli, reprezentujący Katedrę Nauk o Cywilizacji Uniwersytetu Gdańskiego, prof. Andrzej Piskozub, mgr Izabela Goworowska - z wykładem o wpływie wielkich epidemii średniowiecza na rozwój cywilizacji, dr Tadeusz Dmochowski mówiący o karze śmierci i mgr Karolina Kuellmer, która poruszyła problem trudności wyznaczenia granic pomiędzy dewiacją a patologią na przykładzie homoseksualizmu.
W konferencji wzięło udział 96 studentów z kraju i zagranicy. Prezentacje prac odbywały się w dwóch zasadniczych formach: plakatu - przedstawiającego uzyskane w doświadczeniach wyniki oraz sprawozdania - ustnej prezentacji wyników. Oficjalnym językiem konferencji był język angielski.
Oprócz prezentacji prac naukowych, wymiar międzynarodowy konferencji został podkreślony wystosowaniem przez Caroline Sievers zaproszenia na europejską studencką konferencję w Berlinie, która odbędzie się w październiku tego roku, jak i wystąpieniem gości z Düsseldorfu: Larsa Vogler i Hoglera Becker, którzy odsłonili tajniki wymiany międzynarodowej i pracy naukowej studentów w Niemczech.
Sesje: medyczna i biologiczna zostały podzielone na części, a w każdej z nich został wyłoniony zwycięzca.
Sesja medyczna:
- chirugiczno-onkologiczna: J. Bedke (Uniwersytet w Göttingen, Niemcy);
- internistyczno-pediatryczna: P. Derejko (AMG),
- mieszana (pozostałe specjalności): A. Chudyk (PAM).
Sesja biologiczna:
- prezentacje ustne (w tym 24 prace magisterskie MWB): pierwsza nagroda - M. Okrój (MWB), wyróżnienie - A. Ciesielska (MWB) i B. Wasąg (MWB);
- prezentacje plakatowe: pierwsza nagroda - K. Filipek (PAN), wyróżnienie - P. Kowalczyk (PAN), N. Filipowicz i M. Kamiński (MWB).
Za najlepszą pracę medyczną została uznana praca A. Chudyka Survival of kidney graft depends on production of blocking antibodies in recipient.
Sponsorami konferencji byli: Promedica, Wydawnictwo Prószyński i S-ka, Bio-Rad Lab. GmbH, Kucharczyk Techniki Elektroforetyczne oraz Merc.
Beata S. Lipska
Studenckie Towarzystwo Naukowe AMG

Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego tworzy program edukacji chorych z nadciśnieniem tętniczym. Koniecznym warunkiem powodzenia jest jak najszersza współpraca z lekarzami i pielęgniarkami podstawowej opieki zdrowotnej.
Pierwszym krokiem w kierunku tworzenia systemu edukacji była konferencja Edukacja chorych z nadciśnieniem tętniczym, która odbyła się w Malborku w dniach 15-17 maja 1999 r. Konferencję zorganizował Oddział Gdański Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego przy współpracy Pomorskiej Regionalnej Kasy Chorych i Wydawnictwa Medycznego MAKmed. Spotkanie odbyło się pod honorowym patronatem rektora AM w Gdańsku - prof. Zdzisława Wajdy i konsul generalnej Republiki Federalnej Niemiec - Dorothee Boden.
Nadciśnienie tętnicze jest najbardziej rozpowszechnioną chorobą układu krążenia. Obserwowana w Polsce epidemia nadumieralności chorych z powodu choroby wieńcowej jest spowodowana między innymi późnym rozpoznaniem i nieskutecznym leczeniem nadciśnienia. Nieskuteczność leczenia nadciśnienia tętniczego wynika często z braku odpowiedniego systemu edukacji chorych, a co za tym idzie - braku odpowiedniej współpracy między lekarzem a pacjentem. Znaczna część chorych nie ma podstawowych wiadomości dotyczących nadciśnienia tętniczego. W trakcie udzielania porad ambulatoryjnych lekarz nie jest w stanie przekazać choremu niezbędnych informacji dotyczących przyczyn, powikłań oraz leczenia nadciśnienia tętniczego.
Doświadczenia innych krajów wykazały, że stworzenie programów edukacyjnych, prowadzonych systematycznie przez lekarzy pierwszego kontaktu wraz z przeszkolonymi pielęgniarkami może poprawić skuteczność leczenia nadciśnienia tętniczego oraz zmniejszyć częstość występowania jego powikłań. Wobec wyższej edukacji społeczeństw w krajach wysoko rozwiniętych przystępuje się do edukacji i samoedukacji pacjentów.
Podczas spotkania w Malborku przeszkolona została grupa ponad 130 pielęgniarek i lekarzy z 30 ośrodków województwa pomorskiego. Dzięki szkoleniu udało się stworzyć ponad 60 zespołów edukatorskich składających się ze ściśle ze sobą współpracujących pielęgniarek i lekarzy. Prowadzone przez te zespoły szkolenia, obejmujące 6 godzin lekcyjnych (5 prowadzonych przez pielęgniarkę i 1 przez lekarza) będą przeprowadzane w grupach 6 - 8 osób. Szczególny nacisk położony jest na naukę samodzielnego pomiaru ciśnienia tętniczego. W sposób zrozumiały dla przeciętnego odbiorcy bez przygotowania medycznego przekazywane są niezbędne informacje dotyczące niefarmakologicznych metod leczenia ze szczególnym uwzględnieniem diety prowadzącej do redukcji nadwagi, zmniejszenia spożycia soli i roli aktywności fizycznej. Ważnym elementem szkolenia chorych jest kształtowanie współpracy pacjenta z lekarzem w farmakoterapii nadciśnienia tętniczego. Treści zawarte w szkoleniu powstały we współpracy Katedry Nadciśnienia Tętniczego i Diabetologii AM w Gdańsku z Uniwersytetem im. H. Heinego w Düsseldorfie. Integralną częścią programu edukacji jest poradnik dla pacjentów "Jak radzić sobie z nadciśnieniem tętniczym" autorstwa Petera Sawickiego, Radosława Szczęcha i Barbary Krupy-Wojciechowskiej. Publikacja, wydana przez Wydawnictwo Medyczne MAKmed, była finansowana w ramach programu promocji zdrowia i prewencji chorób układu krążenia na zlecenie Instytutu Kardiologii im. Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego.
W trakcie szkolenia w Malborku pielęgniarki i lekarze wysłuchali wykładów na temat epidemiologii i patogenezy nadciśnienia tętniczego, zaleceń dotyczących jego leczenia ze szczególnym uwzględnieniem roli leczenia niefarmakologicznego. Przeprowadzono też ćwiczenia techniki pomiaru ciśnienia tętniczego oraz praktyczne ćwiczenia dotyczące diety u pacjentów z nadciśnieniem.
Na zakończenie szkolenia odbyła się sesja naukowa, której przewodniczył prezes PTNT, prof. Stefan Rywik, który wygłosił też wykład na temat epidemiologii nadciśnienia tętniczego. W trakcie sesji prof. Barbara Krupa-Wojciechowska omówiła programy prewencji nadciśnienia w Polsce. Bardzo miłym akcentem było wręczenie edukatorom dyplomów ukończenia kursu.
Program znalazł poparcie ze strony Pomorskiej Regionalnej Kasy Chorych, która wyraziła gotowość współpracy we wdrożeniu programu w województwie pomorskim. Na zakończenie konferencji wykład na temat roli kas chorych w prewencji chorób układu krążenia wygłosił dr Andrzej Steczyński - dyrektor Pomorskiej Regionalnej Kasy Chorych. W konferencji brali też udział przedstawiciele innych kas chorych (m.in. zachodniopomorskiej i łódzkiej), zainteresowanych wdrażaniem programu edukacji chorych z nadciśnieniem tętniczym. Działania profilaktyczne i edukacyjne są nieporównywalnie niższe niż koszty leczenia powikłań sercowo-naczyniowych nadciśnienia tętniczego, wynikłych z braku świadomości pacjentów.
Do udziału w Konferencji zostali zaproszeni goście z zagranicy - prof. Peter T. Sawicki z Uniwersytetu im. H. Heinego w Düsseldorfie - twórca niemieckiego programu edukacji oraz przedstawiciel Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i Światowej Ligi Nadciśnieniowej - prof. Helios Pardell z Barcelony.
W konferencji brali też udział przedstawiciele Polskiego Towarzystwa Nadciśnienia Tętniczego i Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, reprezentujący ośrodki z całej Polski zainteresowane wprowadzeniem programu edukacji chorych z nadciśnieniem.
Głównym sponsorem programu i konferencji jest Astra Pharmaceuticals Poland. Przedsięwzięcie sponsorowały również firmy Sanofi Biocom, MSD i Powszechna Kasa Chorych S.A.
W dniach 11 i 12 września 1999 r. w AMG odbędzie się spotkanie podsumowujące wyniki pierwszych kursów, na którym przeprowadzone zostaną warsztaty dotyczące prowadzenia szkoleń.
Mamy nadzieję, że prowadzenie na szeroką skalę programów edukacyjnych poprawi skuteczność leczenia nadciśnienia tętniczego w Polsce, a przez to zmniejszy ilość groźnych konsekwencji nadciśnienia, takich jak choroba wieńcowa, niewydolność krążenia i udar mózgu.
lek. Radosław Szczęch,
dr hab. Krzysztof Narkiewicz
Katedra Nadciśnienia Tętniczego
i Diabetologii AM w Gdańsku
http://www.nadcisnienie.med.pl

Dobiegająca końca kadencja władz Uczelni uświadomiła nam, pracownikom Oddziału Stomatologicznego, jak wiele zyskaliśmy w ostatnich latach w zakresie poprawy bazy materialnej, w szczególności w minionym - 1998 roku - podsumowującym historię 50-lecia Oddziału. Dlatego też z inicjatywy kierowników jednostek organizacyjnych Oddziału zorganizowano spotkanie, na które wystosowaliśmy zaproszenie do władz Uczelni z rektorem prof. Zdzisławem Wajdą oraz dyrekcji SPSK nr 1 z dyrektorem dr. Markiem Wyszczelskim, aby wyrazić wdzięczność i podziękować zaproszonym Gościom za zrozumienie naszych potrzeb i ogromną życzliwość, które zaowocowały znaczącą poprawą bazy dydaktycznej, a tym samym poprawą warunków kształcenia studentów.
Na spotkaniu z wdzięcznością wspominano pierwsze decyzje JM Rektora i Senatu AMG z roku 1994, w wyniku których, na potrzeby Oddziału Stomatologicznego przekazany został budynek po byłej pralni, gdzie - po przeprowadzeniu prac adaptacyjnych oraz zakupieniu nowoczesnego sprzętu - znalazły siedzibę pomieszczenia dydaktyczne Zakładu Mikrobiologii Jamy Ustnej i nowo powstały Zakład Parodontologii.
Kolejne decyzje władz Uczelni i dyrekcji PSK nr 1, podjęte z okazji obchodów 50-lecia nauczania stomatologii w naszej Uczelni dotyczyły podjęcia prac remontowo-modernizacyjnych w pomieszczeniach dydaktycznych Katedr i Zakładów mieszczących się przy ul. E. Orzeszkowej 18, w Zakładzie Ortodoncji oraz w budynku Poradni Chirurgii Stomatologicznej. Dało to podstawę do podjęcia starań o wyposażenie tych obiektów w nowoczesny sprzęt przez Fundację Współpracy Polsko-Niemieckiej, co zostało uwieńczone powodzeniem. Dzięki temu Oddział nasz znalazł się wśród najlepiej wyposażonych oddziałów stomatologii w Polsce, a studenci zyskali warunki kształcenia zgodne z tendencjami współczesnej stomatologii.
Ta nadzwyczajna życzliwość i pomoc władz Uczelni i Państwowego Szpitala Klinicznego nr 1, jak podkreślano w czasie spotkania, a w szczególności osobiste wsparcie naszych starań i inicjatyw przez rektora prof. Z. Wajdę - zbiegło się ku naszej wspólnej satysfakcji - ze znaczącymi osiągnięciami pracowników naukowo-dydaktycznych Oddziału w ostatnich latach, czego wyrazem są trzy pozytywnie zakończone przewody habilitacyjne, dwie habilitacje w toku oraz 6 zakończonych prac doktorskich.
Spotkanie, które toczyło się w serdecznej atmosferze, było również okazją do podziękowania prof. Tadeuszowi Korzonowi za minione lata współpracy i wiele cennych inicjatyw Profesora jako wieloletniego dyrektora Instytutu Stomatologii, które dzięki wysiłkowi ówczesnych kierowników i pracowników katedr i zakładów zaowocowały należytym miejscem naszego Oddziału wśród innych ośrodków akademickich w kraju.
To niecodzienne spotkanie uzmysłowiło nam, że położony trud w sprawowaniu różnych funkcji w Uczelni i pełnieniu trudnych obowiązków jest dostrzegany i doceniany. Mamy nadzieję, że wszelkie dotychczasowe dokonania będą procentować i trwale zapiszą się w kolejnym 50-leciu nauczania stomatologii w AMG. Życzył nam tego JM Rektor, wznosząc toast lampką szampana za pomyślność Stomatologii.
prof. Jadwiga Sadlak-Nowicka

W lipcu tego roku przyjęliśmy na miesięczne praktyki wakacyjne kolejną grupę młodzieży z Grodna - trzynaście osób - i dwie osoby ze Lwowa.
Młodzież w pierwszych dniach pobytu w Gdańsku została przyjęta przez rektora prof. Zdzisława Wajdę. Rozmowę prowadzono na temat programów nauczania oraz rozwoju dyscyplin klinicznych i postępu, jaki dokonał się w medycynie.
Należy z dużą satysfakcją podkreślić, że dzięki ufundowaniu stypendiów przez Rotary Klub Gdańsk-Sopot-Gdynia oraz zapewnieniu studentom przez Uczelnie mieszkań w Domach Studenckich i transportu, było możliwe, już po raz szósty, gościć grupę studentów z Grodna.

Spośród wielu miejsc, w których można spędzić wakacje w tym roku wybraliśmy Zakopane. Po niewygodnej podróży PKP dotarliśmy do miejsca naszego zakwaterowania czyli do pensjonatu na Pardałówce. Zakopane przywitało nas deszczem, który towarzyszył nam prawie przez cały pobyt. W tym momencie bardzo odczuliśmy brak świetlicy - miejsca, gdzie można by z 60. osobową grupą zorganizować zajęcia. Ale mimo tych niedogodności radziliśmy sobie.
Naszym kolonistom zorganizowaliśmy kilka wycieczek. Najdłuższa i najtrudniejsza była do Morskiego Oka. Pieszo przeszliśmy 27 km, to w słońcu, to w deszczu. Byliśmy też w Kotlinie Kościeliskiej i zwiedzaliśmy Jaskinię Mroźną. Było jeszcze kilka mniej wyczerpujących tras, między innymi Kuźnice-Polana Kalatówki-Hala Kondratowa. Zresztą, namówić nasze Aniołki na piesze wędrówki dalej jak do sklepu graniczyło z cudem. Byli i tacy, którzy odmawiali zdrowaśki w intencji deszczu!
Z innych atrakcji należy wymienić zielony kulig połączony z ogniskiem. Obowiązkowo - wjazd na Gubałówkę i zjazd z Butorowego Wierchu, po drodze wizyta w starym, drewnianym kościółku z XIX wieku i na zabytkowym Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzysku. Zapaliliśmy znicze na grobie Kornela Makuszyńskiego i Sabały. Obowiązkowo też "szlifowaliśmy" najsłynniejszą ulicę Zakopanego - Krupówki (w slangu dziecięcym Kroplówki). Byliśmy w Muzeum Kornela Makuszyńskiego i w Muzeum Tatrzańskim. Tradycyjnie odbyły się kolonijne śluby i chrzty.
Przeprowadziliśmy sporo konkursów z atrakcyjnymi nagrodami, np. plastyczne Balonowa Buźka, Karykatury i Moje wrażenia z wycieczek (prace do wglądu w Dziale Socjalnym AMG), także zawody w zbieraniu jagód, oraz olimpiadę sportową i festiwal piosenki Śpiewam bo muszę Zakopane-blus 1999.
Grażyna Miętkiewicz
